تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٧٣ - تفسير ابيات
تفسير بيت حكيم سنايى
آيه
تفسير بيت حكيم سنايى
آسمانهاست در ولايت جان كار فرماى آسمان جهان در ره روح پست و بالاهاست كوه هاى بلند و صحراهاست گر تو بگشايى ز باطن ديده اى زود يابى سرمهء بگزيده اى پير دانا اندر اين رمزى كه گفت در حقيقت زين صدف درّى بسفت
((٢٠٣٥)) غيب را ابرى و آبى ديگر است آسمان و آفتابى ديگر است
((٢٠٣٦)) نايد آن الا كه بر خاصان پديد باقيان فى لبس من خلق جديد
((٢٠٣٧)) هست باران از پى پروردگى هست باران از پى پژمردگى
((٢٠٣٨)) نفع باران بهاران بو العجب باغ را باران پاييزى چو تب
((٢٠٣٩)) آن بهارى ناز پروردش كند وين خزانى ناخوش و زردش كند
((٢٠٤٠)) همچنين سرما و باد و آفتاب بر تفاوت دان و سر رشته بياب
((٢٠٤١)) همچنين در غيب انواع است اين در زيان و سود و در رنج و غبين
((٢٠٤٢)) اين دم ابدال باشد ز ان بهار در دل و جان رويد از وى سبزه زار
((٢٠٤٣)) فعل باران بهارى با درخت آيد از انفاسشان با نيك بخت
((٢٠٤٤)) گر درخت خشك باشد در مكان عيب آن از باد جان افزا مدان
((٢٠٤٥)) باد كار خويش كرد و بر وزيد آن كه جانى داشت بر جانش گزيد و آن كه جامد بود خود واقف نشد واى آن جانى كه او عارف نشد قول پيغمبر شنو اى جان من دور كن از خويشتن انكار و ظنّ
آيه « أَ فَعَيِينا بِالْخَلْقِ اَلأَوَّلِ بَلْ هُمْ فِي لَبْسٍ مِنْ خَلْقٍ جَدِيدٍ » ٥٠ : ١٥ (١) ( آيا ما از آفريدن انسانها « يا با آفريدن آنها » در اولين بار عاجز گشتيم ؟ بلكه آنان در بارهء آفرينش جديد در اشتباهند ) اين آيه را مفسرين چنان كه از ظاهر آيه بر مى آيد ، مطابق همان معنى كه ترجمه
(١) سورهء ق ، آيهء ١٥ . .