ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٥٢٦ - باب قاتلى كه اولياء دم بعضى او را ببخشند و بعضى قصاص خواهند و بعضى ديه

گوسفند گرفته مى‌شد، فرمود: آرى اين براى اهل باديه و صحرا، پيش از اسلام بود، پس چون اسلام آمد و سكّه در ميان مردم رواج شد، امير مؤمنان ٧ آن را در پول تعيين فرمود، حكم گويد: باو گفتم: بفرمائيد اگر اكنون كسى از باديه‌نشينان باشد، چه چيز از بابت ديه گرفته شود، پول و سكه يا شتر؟ فرمود: شتر خود مانند پول است، و بلكه بهتر از پول، مطلب اين است كه اهل باديه و صحرانشينان (چون سرمايه‌شان شتر بود) در ديه قتل خطا صد شتر ميستاندند از عاقله قاتل، براى هر شترى يك صد درهم حساب مى‌شد و اين رويهم ده هزار درهم ميبود، عرضكردم: سنّ و سال شتران چه مدّت است؟

فرمود: آنكه يك سال بر او گذشته باشد و همه نر باشند.

شرح: «در سنّ شتر سابقا حديثى گذشت كه چه مدّت است و اين خبر مخالف آنست و كسى از فقهاء بدان عمل نكرده است چنان كه گفته‌اند».

باب قاتلى كه اولياء دم بعضى او را ببخشند و بعضى قصاص خواهند و بعضى ديه‌

٥٣٠٥- در روايت جميل بن درّاج بدين مضمون آمده است كه امير مؤمنان ٧ در باره كشته‌اى كه ولىّ او دو تن بودند، يكى او را بخشيد و ديگرى‌