ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤٦٦ - باب در باره آن كس كه ديه ندارد نه در زخم و نه در قتل
ديه او از بيت المال مسلمين داده مىشود، و همانا امير المؤمنين ٧ فرمودهاند: خون هيچ مسلمانى هدر نمىرود. (يا قصاص است و يا گرفتن ديه).
٥١٨٠- و سماعة بن مهران از امام صادق ٧ پرسيد: مردى را در دهى يا در ميان دو قريه كشته يافتند حكم آن چيست؟ فرمود: اندازه ميگيرند ميان او و دو ده را بهر كدام نزديكتر بود اهل آن ضامن ديه او ميباشند.
شرح: «فقهاء بسيارى اين خبر را حمل بر لوث كه قرينه و امارت بر صدق ادّعاء است مىكنند، يعنى ميگويند بايد گمان قتل بآن قبيله يا اهل آن ده يا آن جماعت مورد اتّهام برود يا يك نفر مثلا بگويد: من شنيدم مقتول هنوز جان نسپرده بود اشاره بآن جماعت يا آن قبيله نمود».
٥١٨١- و زراره از امام صادق ٧ فرمود: جز اين نباشد كه قسامه از جهت احتياط و جلوگيرى از ريختن خون مردم است، چرا كه هر گاه تبهكارى قصد كشتن بىگناهى را كرد يا خواست كسى را به نيرنگ و خدعه نابود كند در جايى كه كسى او را ببيند، بترسد از اينكه جماعت خويشان مقتول بشهادت سوگند ياد كنند كه فلان مرد او را كشته و دستگير شود و از اين فكر باز گردد.
باب در باره آن كس كه ديه ندارد نه در زخم و نه در قتل
٥١٨٢- حمّاد بن عيسى روايت كرده كه امام صادق ٧ فرموده است: هنگامى كه رسول خدا ٦ در يكى از حجرههاى خود ميبود ناگهان