ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤٥٤ - باب حرمت ريختن خون و بردن مال مردم بناحق و نهى از پرداختن بكارى كه حلال نيست، و وجوب توبه از قتل، چه عمد و چه خطا

اگر تمام مردم را جملگى كشته بود در همان مكان بود، و اگر يك تن را كشته بود نيز در همان جا ميبود.

٥١٦٠- و روايت است كه او را در مكانى از دوزخ نهند كه شدّت عذاب اهل جهنم بدو منتهى مى‌شود اگر همه مردم را هم كشته بود البتّه بهمان جايگاه داخل ميشد، پرسيدند: اگر ديگرى را نيز بكشد؟ فرمود: عذابش مضاعف مى‌شود.

شرح: «ظاهر خبر در بدء نظر صدر و ذيلش با هم سازگار نيست، چون صدر كشتن يكتن را مساوى با كشتن همه مردم دانسته، و در ذيل كشتن دو تن را گويد:

عذاب مضاعف مى‌شود، و اين بظاهر تهافت دارد، ولى اين طور نيست بلكه ميگويد:

تمامى آدمكشان را چه يكتن كشته باشند چه بيشتر در يك مكان مخصوص از دوزخ كه عذابش از همه جاى آن افزونتر است خواهند برد، آنگاه هر كس را بقدر جنايتش عقوبت مى‌كنند، و اين معنى با لفظ «كأنّما» كه در آيه مباركه آمده است از هر معناى ديگر سازگارتر خواهد بود».

٥١٦١- و علاء بن رزين از محمّد بن مسلم از يكى از دو امام باقر يا صادق عليهما السّلام روايت كرده كه فرمود: رسول خدا ٦ فرموده است: هر كس در مقام دفع از ربودن مالش كشته شود ثوابش همانند شهيد باشد، و نيز گفت كه:

فرمود: اگر من باشم مال را رها كنم و با دزد و راهزن بجنگ نپردازم.

شرح: «لزوم دفاع از مال وقتى است كه انسان گمان جان بسلامت بردن را داشته باشد، و از ذيل خبر استفاده مى‌شود كه حتّى اگر احتمال كشته شدن هم ندهد