اهل بيت« عليهم السلام» در قرآن و حديث - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٢٢ - سخنى در باره وجوب معرفت امام عصر و هشدار در باره عدم معرفت او
«وَ لا تَقْفُ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ.[٤٠٢]
و چيزى را كه بِدان علم ندارى، دنبال مكن».
با عنايت به اين مقدّمه، آشكار مىشود كه آنچه در حديثِ ضرورت شناخت امامِ هر عصر مورد نظر است، فراتر از يك مسئله فردى است و تنها اين نيست كه اگر يك مسلمان، امام خود را نشناخت، مسلمان واقعى نيست و در نتيجه، اسلامِ او با كفر برابر است؛ بلكه مسئله مهمترى كه اين حديث بِدان هشدار مىدهد، اين است كه: عصر علم- كه با بعثت پيامبر صلى الله عليه و آله آغاز شد- تنها در اين صورت مىتواند تداوم پيدا كند. در يك سخن، امامت، پشتوانه و ضامن تداوم عصر علم يا عصر اسلام راستين است و بدون اين پشتوانه، جامعه اسلامى به جاهليت پيش از اسلام، بازگشت خواهد كرد.
در واقع، اين حديث از آيندهنگرى اين آيه شريف الهام گرفته كه مىفرمايد:
«وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلى أَعْقابِكُمْ.[٤٠٣]
و محمّد، جز فرستادهاى كه پيش از او [نيز] فرستادگانى [آمدند و] گذشتند، نيست. آيا اگر او بميرد يا كشته شود، به گذشته خود (جاهليت)، بر مىگرديد؟».
پيامبر صلى الله عليه و آله در حديثى كه بر ضرورت شناخت امام تأكيد دارد، بيان مىفرمايد كه:
چگونه ممكن است جامعه اسلامى عقبنشينى كند و به دوران جاهليتِ پيش از اسلام باز گردد؟ كلام پيامبر صلى الله عليه و آله، گوياى اين حقيقت است كه با حذف مسئله امامت و رهبرى، اين پديده خطرناك، قابل پيشبينى است.
[٤٠٢]. اسرا: آيه ٣٦.
[٤٠٣]. آل عمران: آيه ١٤٤.