پس واجب مى‌كند خدا به واسطه آن به او بهشت را." پس از آن فرمود:" همانا او برمى‌دارد ظرف را و مى‌گذارد بر دهان خود و اسم خدا را برده مى‌آشامد؛ پس دور مى‌كند آن را و حال آن‌كه مايل به آن است، پس حمد خدا مى‌كند؛ پس از آن اعاده مى‌دهد و مى‌آشامد، پس از آن دور مى‌كند، پس حمد خدا مى‌كند؛ پس از آن اعاده مى‌دهد و مى‌آشامد، پس حمد خدا مى‌كند؛ پس خدا واجب مى‌كند به سبب آن بر او بهشت را"».

و حمد خدا مساوق شكر است. چنانچه در روايات كثيره وارد است كه كسى كه بگويد: الْحَمْدُللَّه شكر خدا را ادا كرده؛ چنانچه در كافى شريف سند به عمر بن يزيد رساند، قَالَ: سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِاللَّهِ- عليه السلام- يَقُولُ: «

شكر كل نعمة، وإن عظمت، أن تحمد الله عز و جل‌

[عليها.

]» [١]

فرمود: «شكر هر نعمتى، و اگر چه بزرگ باشد، اين است كه حمد خداى عزّ وجلَّ كنى».

و بِإسْنادِهِ عَنْ أَبِي عَبْدِاللَّه- عليه السلام- قَالَ: «

شكر النعمة اجتناب المحارم؛ وتمام الشكر قول الرجل: الحمد لله رب العالمين» [٢]

. فرمود: «شكر نعمتْ دورى جستن از محرّمات است؛ و كمال شكر گفتن مرد است:

«الحمد لله رب العالمين»

. و بِإسْنادِهِ عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ قَالَ: خَرَجَ أَبُو عَبْدِاللَّه- عليه السلام- مِنَ الْمَسْجِدِ وَقَدْ ضَاعَتْ دَابَّتُهُ، فَقَالَ: «

لئن‌

[ردها

] الله علي، لأشكرن الله حق شكره»

. قَالَ: [فَمَا] لَبِثَ أَنْ أُتِيَ بِهَا، فَقَالَ: «

الحمد لله»

. فَقَالَ لَهُ قَائِلٌ: جُعِلْتُ فِدَاكَ، أَلَيْسَ قُلْتَ: لَأَشْكُرَنَّ اللَّهَ حَقَّ شُكْرِهِ؟ فَقَالَ أَبُو عَبْدِاللَّه عليه السلام:

«أ لم تسمعني قلت: الحمد لله» [٣].

«گفت: بيرون آمد حضرت صادق- عليه السلام- از مسجد و حال آن‌كه گم شده بود مركوب آن حضرت. فرمود:" اگر خداوند ردّ كند آن را به من، هر آينه شكر مى‌كنم او را

[١] الكافي، ج ٢، ص ٩٥، «كتاب الإيمان و الكفر»، «باب الشكر»، حديث ١١.

[٢] الكافي، ج ٢، ص ٩٥، «كتاب الإيمان و الكفر»، «باب الشكر»، حديث ١٠.

[٣] الكافي، ج ٢، ص ٩٧، «كتاب الإيمان و الكفر»، «باب الشكر»، حديث ١٨.