خداى تبارك و تعالى [فرمود]:" اعتماد نكنند عمل كنندگان براى من بر اعمال خودشان كه بجا مى‌آورند آن را براى ثواب من. پس همانا آنها اگر جديت كنند و به زحمت اندازند خودشان را در مدت عمرشان در عبادت من، مى‌باشند مقصر، و نارسايند در عبادت خودشان كنه عبادت مرا در آن چيزى كه مى‌طلبند نزد من از كرامت من و نعمت‌ها در بهشت‌هاى من و درجات عاليه بلند در جوار من؛ ولكن به رحمت من هر آينه وثوق كنند و به فضل من هر آينه اميدوار باشند و اطمينان به حسن ظن به من داشته باشند، پس همانا رحمت من در اين هنگام ادراك مى‌كند آنها را و عطاى من مى‌رساند آنها را به رضوان من و مغفرت من مى‌پوشاند به آنها عفو مرا. پس، همانا منم كه هستم خداى «بخشنده مهربان» و به اين نام برده شدم"».

و نيز از اسباب خوفْ تفكر در شدت بأس حق و دقت سلوك راه آخرت، و خطرات متوجه بر انسان در ايام حيات و در حين موت، و سختى‌هاى برزخ و قيامت، و مناقشات در حساب و ميزان است؛ چنانچه ملاحظه آيات و اخبارى كه وعده‌هاى حق تعالى را شامل است رجاء كامل آورد. حديث كنند كه حق تعالى به‌طورى در قيامت بسط بساط رحمت كند كه شيطان طمع مغفرت حق را كند [٢]. در اين عالم كه حضرت حق به حسب روايت نظر لطف به آن نفرموده از وقتى كه خلقت فرموده آن را [٣] و رحمت در آن نازل‌

[١] الكافي، ج ٢، ص ٧١، «كتاب الإيمان و الكفر»، «باب حسن الظنّ باللَّه»، حديث ١ (با اندكى تفاوت)؛ ر. ك: الكافي، (طبع دارالحديث)، ج ٣، ص ١٨٢، حديث ١.

[٢] قَالَ الصادِقُ، جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عليه السلام: «إذا كانَ يَوْمَ القِيامَةِ نَشَرَ اللَّه تَبارَكَ وَتَعالى رَحْمَتَهُ حَتَّى يَطْمَعُ إبليسُ في‌رَحْمَتِهِ». (الأمالي، صدوق، ص ١٧١، مجلس ٣٧، حديث ٢؛ بحار الأنوار، ج ٧، ص ٢٨٧)

[٣] در روايت آمده است: «فَمَا لَها عِندَاللَّه عَزَّ وَجَلَّ قَدرٌ وَلا وَزنٌ؛ وَلا خَلَقَ فيمَا بَلَغَنَا خَلقاً أبغَض إِلَيهِ مِنهَا، وَلانَظَرَ إِلَيهَا مُذ خَلَقَهَا»؛ «پيش خداوند عزّ وجلّ دنيا را ارج و بهايى نيست؛ و خداى تعالى بين موجوداتى كه آفريده و خبر آن به ما رسيده، موجودى نيافريده است كه پيش او از دنيا مبغوض‌تر باشد، و خداوند از وقتى كه دنيا را آفريده در او نظر نكرده است». (بحار الأنوار، ج ٧٠، ص ١١٠، حديث ١٠٩؛ كنز العمّال، ج ٣، ص ١٩٠، حديث ٦١٠٢)