موسوعة الإمام الخميني 46 (شرح چهل حديث( اربعين حديث)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٣٤ - فصل بيان كلام مولانا مجلسى (ره) در حقيقت دنياى مذمومه

نيست، و صرف همت در فهم اصطلاحات و رد و قبول و جرح و تعديلْ بازدارد پياده را ز سبيل‌ [١]. آنچه در اين باب مهم است فهم دنياى مذمومه است كه انسانِ طالب آخرت اگر بخواهد از آن احتراز كند، با خُبرت احتراز نمايد. و آنچه اعانت كند انسان را در اين سلوك راه نجات، و ما آن را ان شاء اللَّه در ضمن چند فصل بيان مى‌كنيم. و از خداى تعالى توفيق مى‌طلبيم در سلوك اين طريق.

فصل بيان كلام مولانا مجلسى (ره) در حقيقت دنياى مذمومه‌

جناب محقّق خبير و محدّث بى‌نظير، مولانا مجلسى- عليه الرحمة- مى‌فرمايد: بدان آنچه از مجموع آيات و اخبار ظاهر مى‌شود به حسب فهم ما، اين است كه دنياى مذمومه مركّب است از يك امورى كه انسان را باز دارد از طاعت خدا و دوستى او و تحصيل آخرت. پس دنيا و آخرت با هم متقابل‌اند. هر چه باعث رضاى خداى سبحان و قرب او شود، از آخرت است اگر چه به حسب ظاهر از دنيا باشد؛ مثل تجارات و زراعات و صناعاتى كه مقصود از آنها معيشت عيال باشد براى اطاعت امر خدا، و صرف كردن آنها در مصارف خيريه و اعانت كردن به محتاجان و صدقات و بازايستادن از سؤال از مردم، و غير آن؛ و اينها همه از آخرت است، گرچه مردم آن را از دنيا دانند. و رياضات مبتدعه و اعمال ريائيه، گرچه با تزهد و انواع مشقت باشد، از دنياست؛ زيرا كه باعث دورى از خدا شود و قرب به سوى او نياورد؛ مثل اعمال كفار و مخالفان‌ [٢]، انتهى.

و از يكى از محققان‌ [٣] نقل فرمايد كه دنيا و آخرتِ تو عبارت است از دو حالت از حالات قلب تو: آنچه نزديك است و قبل از مردن، نامش دنياست، و آنچه بعد از اين آيد

[١] مصرع دوم اين بيت است كه: «خواب نوشين بامداد رحيل/ باز دارد پياده را ز سبيل». (كليات سعدى، ص ٥، ديباچه گلستان)

[٢] بحار الأنوار، ج ٧٠، ص ٦٣؛ مرآة العقول، ج ٨، ص ٢٨٣.

[٣] إحياء علوم الدين، ج ٣، ص ٣٢١.