مفسدات و امور موافقه با طبيعت است؛ و به مختصر مددى از خارج، چه از جوارح انسانى باشد يا خارج از آن، مثل مصاحب و رفيق زشت و بدخلق، در قلب اثر شديد واقع شود؛ چنانچه در احاديث شريفه نهى از مصاحبت با آنان شده است.

كافى: عَنْ أَبِي عَبْدِاللَّه- عليه السلام- قَالَ: «

قَالَ أَمِيرُالْمُؤمِنِينَ عليه السلام: لَايَنْبَغِي لِلْمَرْءِ الْمُسْلِمِ أَنْ يُوَاخِيَ الْفَاجِرَ، فَإِنَّهُ يُزَيِّنُ لَهُ فِعْلَهُ وَيُحِبُّ أَنْ يَكُونَ مِثْلَهُ؛ وَلَا يُعِينُهُ عَلَى أَمْرِ دُنْيَاهُ وَلا أَمْرِ مَعَادِهِ؛ وَمَدْخَلُهُ إِلَيْهِ وَمَخْرَجُهُ مِنْ عِنْدِهِ شَيْنٌ عَلَيْهِ» [١].

«فرمود حضرت امير المؤمنين عليه السلام: سزاوار نيست از براى مرد مسلمان كه دوستى كند با فاسق؛ زيرا كه او زينت مى‌دهد براى او عمل خود را و دوست مى‌دارد كه او نيز مثل خودش باشد؛ و اعانت نمى‌كند او را بر امر دنيا و آخرتش؛ و رفت و آمد با او ضرر و عيب است براى او».

وَعَنْ أَبِي عَبْدِاللَّه- عليه السلام- قَالَ: «

لَا يَنْبَغِي لِلْمَرْءِ الْمُسْلِمِ أَنْ يُوَاخِيَ الْفَاجِرَ وَلَا الأَحْمَقَ وَلَا الْكَذَّابَ» [٢].

نكته مهمه نهى از مجالست با اهل معصيت، يا نهى از نشستن در مجلسى كه معصيت خدا در او مى‌شود، يا نهى از مُوادّه و مخالطه و آميزش با دشمنان خدا، تأثير اخلاق و حالات و اعمال آنهاست در انسان. و از اينها بالاتر در تأثير در قلب، اعمال خود انسان است كه با اندك مداومت و مراقبتى از اعمال سيّئه قلب تأثر شديد پيدا مى‌كند كه تنزه از آن و تنزيه قلب با سال‌هاى دراز ممكن نشود و ميسور نگردد.

پس، معلوم شد كه انسان اگر اشتغال به مراء و خصومت پيدا كند، نگذرد مدتى مگر آن‌كه در قلبْ كدورت و ظلمتى بس هولناك پيدا شود، و خصومت ظاهرى لسانى به خصومت باطنى قلبى منجر شود. و اين خود سبب بزرگ نفاق و دورنگى و دورويى است. پس، بايد مفاسد نفاق را نيز از مفسده‌هاى مراء و جدال شناخت. و شرح فساد

[١] الكافي، ج ٢، ص ٦٤٠، «كتاب العشرة،» «باب من تكره مجالسته ومرافقته»، حديث ٢.

[٢] و از امام صادق عليه السلام نقل شده فرمود: «براى فرد مسلمان سزاوار نيست كه با بدكار و احمق و دروغگو دوستى كند». (الكافي، ج ٢، ص ٦٤٠، «كتاب العشرة»، «باب من تكره مجالسته ومرافقته»، حديث ٣)