تأكيد قرار گرفته است.[١] همچنين روايات و حكايات بسيارى از پيامبر اسلام (ص) و ديگر ائمه اطهار (ع) وارد شده است كه نشان مى‌دهد هيچ امتياز خاصى براى افراد در برابر قانون الهى قائل نبودند.

البته در شريعت اسلام برخى تفاوت‌ها ميان حقوق زن و مرد، مسلمان وغير مسلمان و برده و آزاد ديده مى‌شود كه اولًا امور ثابت و ذاتى نيستند؛ يعنى بسيارى از آنها مانند مسأله برده و آزاد ديگر امروز وجود ندارند و مى‌توانند مشمول اجتهادات عصرى بشوند و متناسب با شرايط روز مورد تجديد نظر قرار گيرند. تأكيد بر مساوات و برابرى افراد در برابر قانون به صراحت در قانون اساسى جمهورى اسلامى آمده است، براساس اصل ١٩: «مردم ايران از هر قوم و قبيله كه باشند از حقوق مساوى برخوردارند و رنگ، نژاد، زبان و مانند اينها سبب امتياز نخواهد بود.»

آزادى: بررسى تحليلى اين مفهوم و سابقه كاربرد آن در جهان اسلام نشان مى‌دهد كه معمولًا مباحث مربوط به آزادى را در دو سطح كلى يعنى «هستى‌شناسانه» و «جامعه‌شناسانه» از هم متمايز مى‌كردند.[٢] در اين حالت مباحث فلسفى، متافيزيكى و دينى در سطح اول و مباحث حقوقى، سياسى و اجتماعى مربوط به سطح دوم بوده است. تحقيقات نشان مى‌دهد كه سابقه مباحث جدى در ميان انديشمندان مسلمان در سطح اول به قرون اوليه باز مى‌گردد، اما موارد مربوط به سطح دوم نظير مباحث مربوط به آزادى‌هاى سياسى مورد توجه و عنايت چندان انديشمندان و فيلسوفان مسلمان نبوده است.[٣] در اينجا نيازى به ذكر مفصل تاريخچه كاربرد آزادى در جهان اسلام كه در برخى منابع موجود و با ذكر اسناد بيان شده است، وجود ندارد.[٤]

برخى از محققان مى‌گويند كه واژه حريت به معناى مصطلحش در قرآن نيامده است،

[١] - رك: نساء: ١ و حجرات: ١٣.

[٢] - روزنتال، ١٣٧٩، ص ١٩.

[٣] - ر. ك: ميراحمدى، ١٣٨١.

[٤] - ر. ك: حائرى، ١٣٧٤.