مجموعه مقالات دومين همايش مردمسالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٢٠٧
ناسيوناليستها مردم اكنون در حال جستجوى ساير مراجع هستند به همين دليل است كه به سوى اسلامگرايان روى مىآورند.[١]
٤. الگوى تغيير از بالا
عربستان سعودى
عربستان سعودى براى نخستين بار در تاريخ هفتاد و چند ساله خود در سال ٢٠٠٥ انتخابات شوراهاى محلى برگزار كرد. دولت سعودى نمايش بزرگى براى اطلاعرسانى درباره اين انتخابات برگزار كرد اما شور و شوق رسمى براى انتخابات نمىتواند اين حقيقت را پنهان سازد كه رژيم سعودى در سال ١٩٦٢ براى نخستين بار قول انجام اصلاحات سياسى از جمله قانون اساسى مكتوب و يك شوراى مشورتى ملى را كه اعضاى آن از طريق انتخابات برگزار خواهند شد داد. سى سال بعد، شاه ايران در سال ١٩٩٣ ميلادى، شوراى مشورتى را كه سالها وعده آن داده شده بود را ايجاد كرد و اعضاى آن به جاى انتخاب از سوى مردم، از سوى شاه منصوب شدند و تنها اجازه داشتند تصميمهاى وزراى كابينه را زير سؤال ببرند. موارد فوق درك اين نكته را كه چرا مردم سعودى به وعدههاى دولت مبنى بر برداشتن نخستين گام به سوى دموكراسى اعتماد ندارند كمك مىكند. در كشور سعودى زنان حق رأى ندارند، همانگونه كه حق رانندگى ندارند.
قطر
در قطر نخستين انتخابات محلى براساس حق رأى همگانى در ١٩٩٣ برگزار شد. خاندان حاكم بر قطر نظير حاكمان سعودى پيرو فرقه وهابىها هستند و در قطر شرع اسلامبنيان اصلى قوانين را تشكيل مىدهد. اصل اول قانون اساسى قطر كه در سال ٢٠٠٣ با همهپرسى به تصويب رسيد حاكى است: «اسلام دين رسمى كشور و شرع اسلام منبع اصلى
[١] - استفانو وكيا، مسلمان ترين كشور جهان بايد با نوگرايى حساب و كتاب كند. آونيره، ١٢ اوت، ٢٠٠٦.