مجموعه مقالات دومين همايش مردمسالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ١٧٥
پذيرش و رضايت مردم به عنوان مشروعيت روشى استوار است.
در بخش دوم نيز، شاخصهاى مردمسالارى بر اساس مؤلفههاى پايه بيان گرديد. مدل مورد نظر براى تعيين شاخصها، پاسخگويى به سه پرسش زير بود:
- در مردمسالارى دينى، بر چه كسانى حكومت مىشود؟
- در مردمسالارى دينى، چگونه حكومت مىشود؟
- در مردمسالارى دينى، چه كسانى حكومت مىكنند؟
در پاسخ به پرسش اول، جامعه دينى واسلامى؛ در پاسخ پرسش دوم، قانون الهى و نظارت مردم و در پاسخ به پرسش سوم، علم به قانون و عدالت و مشاركت و انتخاب مردم به عنوان شاخصهاى مردمسالارى دينى تعيين شد.
شاخصهاى اختصاصى مردمسالارى دينى، عبارتاند از: وجود جامعه اسلامى، حاكميت قانون الهى و شرط آگاهى، اعتقاد و التزام به اسلام براى زمامداران كه ولايت فقيه در عصر غيبت، بالاترين تجلى آن است. مشاركت در قدرت با انتخاب حاكمان و اعمال حق، نظارت و كنترل قدرت سياسى مردم نيز به عنوان شاخصهاى عام مردمسالارى معرفى شدند.
ب) شاخصها (عينى)
* وجود جامعهاسلامى؛
* علم به قانون و عدالت براى حاكمان (ولايت فقيه)؛
* منتخب بودن حاكمان) مشاركت درقدرت (؛
* مغاير نبودن قوانين، ساختارها و فرايندها با قانون الهى؛
* نظارت مردم بر قدرت سياسى و توان كنترل آن.
با اين ويژگىها و شاخصها مىتوان مردمسالارى دينى را به شكل زير تعريف كرد: نظام سياسىاى است كه در يك جامعه دينى، امكان استقرار دارد و براساس قانون الهى و با مشاركت و نظارت مردم اداره مىشود. بنابراين حاكمان بايد به قانون، علم و اعتقاد و التزام