مجموعه مقالات دومين همايش مردمسالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ١٧٧
بسترهاى مردمسالارى دينى در ايران و برخى از كشورهاى اسلامى
دكتر عبدالمطلب عبدالله[١]
مقدمه
مردمسالارى يك مفهوم جهانى است و امروزه به بسيارى از دموكراسى حكومتها مشروعيت بخشيده است. با سقوط رژيمهاى كمونيستى مهمترين رقيب حذف شد، از دهه ١٩٩٠ با گسترش دموكراسى به اروپاى شرقى، آفريقا، آسيا و امريكاى لاتين دموكراسى مفهومى جهانى يافت و به شكل غالب حكومت مشروع درآمد و امروزه هيچ رقيب جهانى ديگرى براى دموكراسى وجود ندارد. كمونيسم مرده است و نظامىگرى ديگر جاذبه و توجيه قانونى و عرفى ندارد در اين ميان تنها مدل حكومت اسلامى جذابيت اخلاقى و ايدئولوژيكى براى تبديل شدن به يك مدل جايگزين را دارد ولى اين مدل به اقتضاى اسلامى بودن فقط مىتواند در كشورهاى مسلمانگسترش يابد.[٢]
بررسى فهرست كشورهاى پيشرفته صنعتى و مبتنى بر دموكراسى نشانگر اين است كه اكثريت اين كشورها داراى زمينههاى فرهنگى و دينى اروپاى مسيحى هستند،[٣] لذا برخى
[١] - عضو هيأت علمى دانشگاه علامه طباطبايى.
[٢] - بشيريه، حسين، گذار به دموكراسى، تهران، موسسه پژوهشى نگاه معاصر، ١٣٨٤، صص ١١٢- ١٠٦.
[٣] - پرزورسكى، آدام، فرهنگ و دموكراسى، گزارش جهانى فرهنگ، صص ٦- ١٩٥.