پرسش از امكان تحقق سوسيال دموكراسى در آنجا كارى بيهوده به نظر مى‌رسد. همين گونه وقتى سخن از مردمسالارى دينى مى‌نماييم براى امكان تحقق و عينيت يافتن آن، مى‌بايست به ايده حاكم بر اكثريت آن جامعه دقت و توجه كرد.

امام خمينى (ره) نيز به استناد وجود جامعه‌اى مسلمان، درصدد تحقق مردمسالارى دينى در ايران بودند: «ما نظام جمهورى اسلامى را به آراى عمومى مى‌گذاريم. ايران چون همه‌شان مسلمان هستند رأى بدين قضيه خواهند داد و بعد از رأى آنها حكومت جمهورى اسلامى تشكيل خواهد شد.»[١]

اساساً در مردمسالارى دينى كه شكلى از حكومت دينى در زمان غيبت امامان معصوم عليهم‌السلام است، اهداف، همان اهداف حكومت دينى است. يعنى بر پايى و تحقق اهداف اسلام، احكام و ارزشهاى دينى به طور فردى و اجتماعى. پس واقعيت يافتن نظام سياسى مردمسالارى دينى، تنها و تنها در جامعه‌اى امكان‌پذير است كه بر اساس خواست شارع، بدون اجبار و در عين آزادى و اختيار، مسلمان باشند و اسلام ايده‌حاكم بر روابط و مناسبات اجتماعى و فردى آنها باشد. امام خمينى (ره) تأكيد مى‌كردند كه اجراى اسلام، هدف اصلى انقلاب و جمهورى اسلامى است:

«ما كه نهضت كرديم، براى اسلام نهضت كرديم. جمهورى، جمهورى اسلامى است ... نهضت براى اسلام، همان دنباله نهضت انبياست.»[٢] «ما مى‌خواهيم اسلام را لااقل حكومتش را به نحوى كه به حكومت صدراسلام شباهت داشته باشد اجرا بكنيم.»[٣] «ملّت ما اين را قبول نكرد گفتند ما همان ... اسلامى را مى‌فهميم.»[٤]

امام خمينى (ره) در آغاز پيروزى انقلاب اسلامى در مصاحبه با اوريانا فالاچى خبرنگار ايتاليايى، (٢٩ شهريور ٥٨) در پاسخ به سؤال وى كه پرسيده بود: هدف مبارزه ملت ايران، كسب آزادى بود يا تحقق اسلام؟ گفتند: «هدف اسلام بود و البته اسلام در برگيرنده همه‌

[١] - صحيفه نور، ج ٣، ص ٢٥٩.

[٢] - همان، ج ١٠، ١١٥.

[٣] - همان، ج ٣، ص ٨٤- ٨٥.

[٤] - همان، ج ١١، ١٢٤.