به نظر من اشرافى‌گرى براى يك كشور آفت است. اشرافى‌گرى مسئولان آفت مضاعف است ... اگر مسئولان اشرافى‌گرى بكنند از مال مردم خرج مى‌كنند، مال خودشان كه نيست.[٢]

٤. آسيب‌شناسى سياسى‌[٣]

٤. ١. استبداد

استبداد يكى از عوامل مهم سقوط حكومت‌هاست و تعادل سياسى جامعه را به هم مى‌زند. در معناى استبداد آمده است: «استبداد در لغت آن است كه شخصى در كارى كه شايسته مشورت است بر رأى خويش اكتفا كند ... و در اصطلاح سياسيون مراد از استبداد، تصرف كردن يك نفر يا جمعى است در حقوق ملتى بدون ترس از بازخواست»؛[٤] «منشأ استبداد آن است كه حكمران مكلف نيست تا تصرفات خود را با شريعت يا بر قانون يا بر اراده ملت مطابق سازد»؛[٥] «حكمران مستبد ... پاشنه خويش را بر دهان ميليون نفوس گذارد كه دهان ايشان بسته ماند و سخن گفتن از روى حق يا مطالبه حق نتوانند.»[٦]

با توجه به مطالب فوق درمى‌يابيم كه استبداد در واقع حق مردم را ناديده گرفتن، ايجاد مانع در برابر حقوق انسان‌ها، اراده فراقانونى بعضى، نابرابرى افراد از نظر قانون، انتظار اطاعت بى‌قيد و شرط از ديگران و در نظر نگرفتن حق نظارت مردم است. به عبارت واضح‌

[١] - عليخانى، على‌اكبر، آسيب‌شناسى جامعه و حكومت اسلامى در نهج‌البلاغه، فصلنامه علوم سياسى، سال پنجم، شماره ١٧، بهار ١٣٨١. ص ٤١.

[٢] - منصورى لاريجانى، اسماعيل، كارآمدى سياست دفاعى از ديدگاه مقام معظم رهبرى، نشر فرهنگى آيه، ١٣٧٩، ص ١٤٢.

[٣] -Political Pathology .

[٤] - كواكبى، سيد عبدالرحمن، طبيعت استبداد، ترجمه عبدالحسين ميرزاى قاجار، نقد و تصحيح محمد جواد صاحبى، قم: انتشارات دفتر تبليغات اسلامى، حوزه علميه قم، ١٣٦٣، ص ٤١.

[٥] - همان: ص ٤٢.

[٦] - همان: ص ٤٣.