اصول فقه نوين - اراکی، محسن - الصفحة ٣٤١ - منشأهاى انتفاى ظهور خاص در اثبات حكم

از تحت عام خارج كند. امّا غناى لهوى مفهوماً مردد باشد بين مطلق مطرب يا خصوص مطرب متناسب با مجالس لهو و معصيت. حال اگر صوت حسن مطربى در گذشته متناسب با مجالس لهو و معصيت بوده و سپس به تدريج از تناسب با مجالس لهو بيرون آمده؛ زيرا عرف مجالس لهو، در نتيجه تغيير مذاق، صوت حسن مذكور را نمى‌پسندند، آيا در اين مورد صوت حسن مطرب مذكور، به اندراج تحت حكم عام جواز صوت حسن برمى‌گردد، يا آنكه استصحاب حرمت (كه حكم مخصص است) در آن جارى است.

بررسى اين منشأها:

در مورد اول منشأ زوال ظهور خاص، ثبوتى است كه نتيجه زوال عنوان خاص از صحنه واقع مى‌باشد، نظير انتفاء عنوان فاقد الماء پس از يافتن آب، يا خروج مال از تحت عنوان مؤونه كه با قيد «الخمس بعد المؤونة» از اطلاق «يجب الخمس فى كل غنيمة» خارج شده است. حكم در اين مورد روشن است؛ زيرا اينجا سه‌صورت وجود دارد:

١) عام، ظهور در عموم ازمانى نسبت به كل فرد داشته باشد كه در اين صورت موردى كه از تحت عنوان خاص خارج است به عنوان عام برگشته و مندرج تحت حكم عام مى‌شود؛

٢) عام، ظهور در عموم ازمانى نسبت به كل فرد نداشته باشد، لكن عنوان خاص قيد در ثبوت حكم خاص بر فرد نباشد. در اين صورت استصحاب حكم مخصص جارى است؛

٣) عام، ظهور در عموم ازمانى نداشته باشد و عنوان خاص قيد در ثبوت حكم خاص بر فرد باشد. در اين صورت پس از زوال عنوان خاص نه مى‌توان به عام رجوع كرد و نه به دليل تبدل موضوع استصحاب، حكم خاص قابل جريان است، چون فرض قيديت عنوان خاص است كه در حال حاضر زائل شده است؛ بنابراين‌