دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٩١ - الف آموزش سپاهيان

هنگامى كه فرود آمديد، با هم فرود آييد، و وقتى كوچ كرديد، با هم بكوچيد. هنگامى كه شب شما را فرا گرفت و فرود آمديد، لشكرگاه را با نيزه‌ها و سپرها بپوشانيد و تيراندازها را پشتِ سپرها بگماريد كه مبادا فريب بخوريد يا غفلت بر شما مستولى گردد.

خود، لشكرت را نگاهبانى كن و بپرهيز از آن‌كه به خواب روى يا شب را به روزآورى، مگر با خوابِ اندك يا در حدّ چشيدن، و همين شيوه و روش را داشته باش تا به دشمن رسى.

بر تو باد درنگ در جنگ؛ و بپرهيز از عجله، مگر آن‌كه فرصتى مناسبْ فراهم آيد؛ و بپرهيز از اين‌كه نبرد كنى، مگر آن‌كه آنان آغاز كنند يا دستور من به تو رسد. درود و رحمت خدا بر تو باد!

١٧٤٢. امام على ٧ از سفارش او به معقل بن قيس رياحى، هنگامى كه او را با سه هزار [سپاهى‌] به عنوان پيشرو به سوى شام روانه كرد: پروا دار از خدايى كه حتماً او را ملاقات كنى و پايانى جز او ندارى. نبرد مكن، مگر با آنانى كه با تو نبرد كنند. در خُنُكى بامداد و عصرْ حركت كن و در ميانه روز، مردمان را فرود آور، و در حركتْ رفاه و آسايش را منظور دار و سرِشب، راه مرو كه خداوند، آن را براى آرامش و بار انداختن قرار داده، نه براى كوچ كردن. پس سرِشب، خود را آسوده دار و مَركبت را نيز از خستگى بيرون آر. پس چون شب را آسودى، هنگامى كه سحر پديدار شود يا سپيده بامداد آشكار گردد، در پناه بركت خداوندْ حركت كن، و چون دشمن را ديدى، در ميان لشكرت بايست و به دشمن، نه چندان نزديك شو، مانند كسى كه مى‌خواهد دست به جنگ آرد، و نه چنان دور باش، مانند كسى كه از كارزار بيم دارد، تا دستور من به تو رسد؛ و بدرفتارىِ آنان، شما را وا ندارد كه جنگ را آغاز