كه «بابُ الْعَرْشِ وَالْكُرْسِيِّ» است ـ چه مى داند آنچه را كه فرو مى رود در زمين، مثل آب و دانه و آنچه را كه بيرون مى آيد از زمين، مثل گياه و آنچه را كه فرو مى آيد از آسمان، مثل ملائكه كاتبانِ اعمال بندگان و آنچه را كه بالا مى رود در آسمان، مثل اعمال بندگان و ملائكه حافظان آنها. و او با شماست هر جا هستيد و اللّه تعالى به آنچه مى كنيد بيناست؛ چه او راست و بس پادشاهىِ آسمان ها و زمين. و سوى حكمِ اللّه تعالى برگردانيده مى شود نيك و بدِ هر كار و جزاى آن مى دهد، پس تركِ فضولى و خودرأيى بايد كرد. بيانِ اين آن كه: داخل مى كند شب را در روز شش ماه و داخل مى كند روز را در شب شش ماه و او به غايت داناست به وساوسِ شيطانى كه سينه ها را صاحبى مى كند و باعثِ غلوّ در فكر در توحيد و اقسام ضلالت مى شود، انتقام خواهد كشيد. بدان كه از تفسير علىّ بن ابراهيم، چنين ظاهر مى شود كه «جَوَامِعَ الْكَلِمِ» كه در حديث رسول صلى الله عليه و آله است كه:«اُوتِيتُ جَوَامِعَ الكلم» [١] عبارت از اين هفت آيت است. [٢]

[حديث] چهارم

.اصل: [مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللّه ِ رَفَعَ «كُلُّ مَنْ قَرَأَ «قُلْ هُوَ اللّه ُ أَحَدٌ» وَآمَنَ بِهَا، فَقَدْ عَرَفَ التَّوْحِيدَ» . قُلْتُ: كَيْفَ يَقْرَؤُهَا؟ قَالَ: «كَمَا يَقْرَؤُهَا النَّاسُ، وَزَادَ فِيهِ: كَذلِكَ اللّه ُ رَبِّي، كَذلِكَ اللّه ُ رَبِّي».

شرح: پرسيدم امام رضا عليه السلام را از اقرار به يگانه بودنِ اللّه تعالى؛ كه كدام است حدّ واجب آن، كه اگر نباشد شرك است و بخشيده نمى شود، چنانچه در سوره نساء گفته كه: «إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ» [٣] ؟ پس گفت كه: هر كه خواند سوره «قُلْ هُوَ اللّه ُ أَحَدٌ» را و ايمان آورد به آن، پس به

[١] إرشاد القلوب، ج ١، ص ١٢؛ عوالي اللآلي، ج ٤، ص ١٢٠، ح ١٩٤.[٢] تفسير القمّي، ج ٢، ص ٣٥٠.[٣] نساء (٤): ٤٨ و ١١٦.