بحث درباره نحوه وجود و عدم «آن» بود. گفتیم برای «آن» دو معنی است: در یک معنی، حد زمان و طرف زمان و متفرع بر زمان است و در معنای دیگر، زمان فرع بر آن است. فعلا بحث ما درباره «آن» به معنی اول و نحوه عدم آن است[٢] . به مناسبت این بحث بحث عمیق‌تری را از شیخ نقل کردند و آن این بود که به طور کلی اموری که واقع در زمان ـ به معنی اعم[٣] ـ هستند به سه نحوه‌اند: یکی امور آنی، دوم امور زمانی علی وجه الانطباق، و سوم امور زمانی لا علی وجه الانطباق. فخر رازی بر این تثلیثِ اقسام اشکال کرد و گفت: چنین تثلیثی قابل تصور نیست و بیان قسم

[١] . اسفار ج ٣، ص ١٦٩ (مرحله ٧، فصل ٣٦).

[٢] . وقتی درباره امور وجودی بحث می‌كنيم بايد درباره عدم آنها هم بحث كنيم. مثلا وقتی از حركتبحث می‌كنيم بايد از نحوه عدم آن نيز بحث كنيم.

[٣] . يعنی امور اعم از زمانی و آنی.