شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٣٤٠ - ٤٦٧٢ ثلاث من كنوز الايمان، كتمان المصيبة، و الصدقة، و المرض
الرضا بالقضاء، و الصبر على البلاء، و الشكر فى الرخاء.
سه صفت است كه هر كه بوده باشد آنها در او پس بتحقيق كه روزى كرده شده خير دنيا و آخرت را، آنها خشنودى بقضا و تقدير خداست، و صبركردن بر بلا، و شكر كردن در فراخى و وسعت.
٤٦٧١ ثلاث من كن فيه فقد اكمل الايمان، العدل فى الغضب و الرضا، و القصد فى الفقر و الغنا، و اعتدال الخوف و الرجاء.
سه صفت است كه هر كه بوده باشد آنها در او پس بتحقيق كه كامل كرده ايمان را، عدل در خشم و خشنودى، يعنى خواه بر كسى خشمناك باشد و خواه خشنود باشد از او با او عدل كند و اصلا حيف و جور نكند، و ميانهروىكردن در درويشى و توانگرى يعنى اين كه هميشه ميانه روى كند نه اين كه در درويشى تنگگيرى كند و در توانگرى اسراف نمايد چنانكه عادت اكثر مردم است، و «برابر بودن خوف و اميد» يعنى ترس از حق تعالى و اميد باو و زيادتى نكردن يكى از آنها بر ديگرى، چنانكه امر بآن شده در بسيارى از احاديث، و قدرى از آن پيش از اين نقل شد.
٤٦٧٢ ثلاث من كنوز الايمان، كتمان المصيبة، و الصدقة، و المرض[١].
سه خصلت است كه از گنجهاى ايمانست، پنهان داشتن مصيبت، و صدقه دادن، و بيمارى. «از گنجهاى ايمانست» يعنى از گنجهائيست كه حق تعالى بسبب ايمان از براى مؤمن قرار داده و هر يك باعتبار بسيارى ثواب و اجر آن بمنزله گنجىاند از براى او كه از براى خود ذخيره گذارد، و مراد به «پنهان داشتن مصيبت» صبر كردن
[١] - شارح( ره) هر يك از« الصدقة» و« المرض» را مرفوع خوانده و عطف بر لفظ« كتمان» گرفته است كه مضاف است و قويا محتمل است كه عطف بر« المصيبة» باشد كه مضاف اليه است، در اين صورت لفظ هر دو مجرور خواهد بود و معنى اين مىشود:« و پنهان داشتن صدقه و بيمارى» يعنى پنهانداشتن سه چيز كه مصيبت و صدقه و بيماريست از گنجهاى ايمانست.