شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ١٣٥ - ٤٠٥٨ اذا لم يكن ما تريد فارد ما يكون
هرگاه قوى گردد امانت بسيار گردد راستى، يعنى كسى كه امانت او قوى باشد و ضعيف نباشد راستگوئى او بسيار باشد و دروغ نگويد مگر كم، زيرا كه دروغ نيز نوعى است از خيانت.
٤٠٥٤ اذا كمل العقل نقصت الشهوة.
هرگاه كامل باشد عقل ناقص گردد خواهش و آرزو، زيرا كه عقل كامل داند كه اكثر خواهشها و آرزوها باعث زيان و خسرانست در دنيا و آخرت.
٤٠٥٥ اذا تباعدت المصيبة قربت السلوة.
هرگاه دور شود مصيبت نزديك گردد سلوه، سلوه بفتح سين و ضم آن فراموشى مصيبت است و هموار شدن الم آن و غرض تسلى فرمودن در مصيبتهاست و بيان اين كه الم و وجع آن را پر بقائى نباشد اندك زمانى كه بگذرد ساكن گردد و گويا فراموش شود پس بسبب آن اندوه و حزن زياد بخود راه ندهيد.
٤٠٥٦ اذا طلبت العز فاطلبه بالطاعة.
هرگاه طلب كنى عزت را پس طلب كن آن را بطاعت يعنى فرمانبردارى حق تعالى، چه ظاهرست كه سبب عزت در دنيا و آخرت گردد.
٤٠٥٧ اذا طلبت الغنى فاطلبه بالقناعة.
هرگاه طلب كنى توانگرى را پس طلب كن آن را بقناعت كردن، زيرا كه كسى را كه قناعت و سازگارى باشد به آن چه ميسر باشد او را بىنياز گردد از اكثر حاجتها و طلبها و توانگريى زياده بر آن نباشد چنانچه گفتهاند: «هر كه قانع شد بخشگ و تر شه بحر و برست».
٤٠٥٨ اذا لم يكن ما تريد فارد ما يكون.