شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٣٠٣ - ٤٥٤٢ تعرف حماقة الرجل فى ثلاث، فى كلامه فيما لا يعنيه، و جوابه عمالا يسئل عنه، و تهوره فى الامور
است فرمودهاند كه: پيش از عنف جان كندن، و مراد پيش از جان كندن است يعنى اطاعت و فرمانبردارى خدا بكنيد پيش از اين كه مرگ در رسد ديگر كارى نتوانيد كرد، و ممكن است كه اين اشاره باشد باين كه اطاعت باعث هموارى جان كندن مىشود پس اطاعت كنيد پيش از اين كه مرگ در رسد، و هرگاه اطاعت نكرده باشيد بايد بعنف جان دهيد.
٤٥٤٠ تجنبوا البخل و النفاق فهما من اذم الاخلاق.
دورى كنيد از بخيلى و نفاق يعنى موافق نبودن باطن با ظاهر پس آنها از نكوهيده ترين خويهاست.
٤٥٤١ تعلموا القرآن فانه ربيع القلوب و استشفوا بنوره فانه شفاء الصدور.
بياموزيد قرآن را پس بدرستى كه آن بهار دلهاست، و شفا بجوئيد بنور آن پس بدرستى كه آن شفاى سينه هاست، «بودن آن بهار دلها» باعتبار اين است كه چنانكه بهار باعث نشو و نماى نباتات و شكفتگى و خرمى طبايع مىشود همچنان خواندن قرآن باعث شكفتگى و خرمى دلها مىشود، و «بودن آن شفاى سينهها» ظاهرست، چه تدبر و تفكر در معانى آن باعث شفاى آنها مىشود از آنچه در آنها باشد از اخلاق ذميمه كه وارد شده باشد ذم آنها در آن، و همچنين از بسيارى از وسوسههائى كه در آنها افتد، و ممكن است كه محض تلاوت قرآن سبب شفاى سينه ها گردد از آنچه مذكور شد هر چند كسى تأمل در معانى آن نكند يا اصلا نفهمد و الله تعالى يعلم.
٤٥٤٢ تعرف حماقة الرجل فى ثلاث، فى كلامه فيما لا يعنيه، و جوابه عمالا يسئل عنه، و تهوره فى الامور.
شناخته مىشود كم عقلى مرد در سه چيز، در سخنگفتن او در آنچه مهم نباشد او را يعنى بكار او نيايد، و جواب گفتن او از آنچه پرسيده نمىشود ازو، و دليرىكردن او در كارها يعنى جرأت كردن بر هر كارى بى تأمل و تفكر در آن.