اصل جنت[جنات]جنة الذات است
عرضها الارض و السماوات است
ارض چه بود حقايق اعيان
مستقر در نشيمن امكان
آسمان چه؟صفات يا اسماء
متأخر ز حكمشان اشياء
وحدت صرف و هستى ساذج
بود اينها همه درو مدرج

جَنَّةُ الوِراثَه

-(اصطلاح عرفانى)جنت نفس است كه از اخلاق حميده است و حصول اين اخلاق بكمال حسن متابعت انبياء تواند بود(از رسائل شاه نعمت الله ج ٣ ص ١٨).

اصولا كلمۀ جنت كه در اصطلاح عارفان آمده است مأخوذ از قرآن است تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي أُورِثْتُمُوهٰا بِمٰا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ و أَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصّٰالِحٰاتِ فَلَهُمْ جَنّٰاتُ الْمَأْوىٰ نُزُلاً بِمٰا كٰانُوا يَعْمَلُونَ .

جِنْس

-(اصطلاح منطقى)جزء ذاتى ميان انواع مختلف الحقائق را جنس مينامند و از آن جهت كه در تشخص و تحصل احتياج بفصل دارد طبيعت مبهمه ناميده‌اند.

جنس و فصل در وجود متحدند مانند ماده و صورت خارجى در اجسام و همان طور كه ماده و صورت بدون يكديگر محقق و موجود نمى‌باشند جنس و فصل هم بدون يكديگر موجود و محقق نخواهند بود و همان طور كه صورت علت حصول ماده است فصل هم محصل جنس است و از همين جهت است كه گفته‌اند فصل مقدم بر جنس است و صورت مقدم بر ماده جنس و فصل را ماده و صورت تحليلى عقلى هم خوانده‌اند جنس و فصل در مركبات تحليلى است و ماده و صورت در مركبات خارجى و جنس همان مادۀ عقلى است و فصل صورت عقلى.

(اساس الاقتباس ص ٢٧-تهافت التهافت ص ٣٨٢-،٣٧٦،٣٧٣،٢٩١).

ابو البركات بغدادى ميگويد:جنس و نوع و صنف از لحاظ لغوى بيك معنى آمده‌اند و لكن فلاسفه هر يك از آن كلمات را براى معناى خاصى برگزيده‌اند«الجنس و النوع و الصنف يقال فى العرف اللغوى بمعنى واحد و...».

(المعتبر ج ٣ ص ١٦).

سبزوارى گويد:جنس و فصل اگر بشرط لا مأخوذ شوند ماده و صورت ميباشد و اگر لابشرط لحاظ شوند جنس و فصل ميباشند و ماده و صورت خارجى همان جنس و فصل عقلى‌اند«جنس و فصل لا بشرط حملا فمدة و صورة بشرط لا».

(از شرح منظومه ص ٩٣).

اخوان الصفا در تعريف جنس آرند:

«كل لفظة يشار بها الى كثرة مختلفة الصور تعمها كلها صورة اخرى كالحيوان و النبات».

كه هر لفظى كه شامل انواع مختلف الحقائق شود جنس خواهد بود.

(اخوان ج ١ ص ٣١٤).

ابن رشد گويد:جنس عبارت از كلى اول از كليات است و هر فصلى در جنسى موجب تحصل نوعى است غير از نوعى كه فصل ديگر موجب شود.

(تفسير ص ١٣٦٩).

جِنْسِ سافِل

-(اصطلاح منطقى)هر كلى كه مشترك ميان چند نوع مختلف الحقائق باشد جنس است تعريف ديگر آنكه هر مفهومى كه شامل انواع و اجناس مختلف