فرهنگ معارف اسلامی - سجادی، جعفر - الصفحة ٦٥٢ - جَنابَت
اما جنابت بدو چيز باشد:بيرون آمدن منى در خواب و بيدارى بشهوت و غير شهوت، و به جماع اندر فرج.
و حد جماع آنست كه سر ذكر در فرج غايب شود،و ختنهگاه مرد بختنهگاه زن رسد،و اگر چه آب نيايد.
دليلش اجماع است،و طريقۀ احتياط همين اقتضا ميكند.
و حرام باشد بر جنب در مسجدها رفتن مگر كه گذر وى بر آن باشد،و چيزى در مسجد نهادن،و اگر نهاده باشد تواند كه برگيرد.
و اگر مسجد حرام يا مسجد پيغمبر ص باشد بهيچ حال روا نباشد در آنجا رفتن.و اگر در آنجاى احتلامش افتاده باشد،تيمم بايد كردن،و آنگه بيرون آمدن.
و حرام باشد بر وى خواندن سورتهاى عزايم قرآن،و آن چهار سورت است:الم تنزيل،و حم السجده،و النجم،و قرأ.و آنچه غير از اينست از سورتهاى قرآن،حرام نباشد خواندن.
دليلش قول خداى تعالى: فَاقْرَؤُا مٰا تَيَسَّرَ مِنْهُ ،يعنى:بخوانيد از قرآن آنچه آسانست.و اين امر عام است،جملۀ اوقات و احوال را شامل است.
و حرام باشد بر وى دست بر نوشتۀ قرآن كردن،يا نامى از نامهاى خداى تعالى يا نامهاى پيغمبر و امامان عليهم الصلاة و السلم.
و مكروه بود وى را طعام و آب خوردن، الا پس از مضمضه و استنشاق،و خفتن الا بعد از وضو،و خضاب كردن.دليل برين همه اجماع اين طائفه است.
و در غسل جنابت شش چيز واجب است:سه فعل است،و سه كيفيت.آنچه فعل است،استبراء كردن به بول،و نيت كردن،و شستن همۀ اعضا بر وجهى كه آب بجملۀ بن مويها برسد.
و آنچه كيفيت است:پيوسته داشتن نيت بحال غسل،و بر حكم نيت بودن تا فارغ شدن،و ترتيب نگاهداشتن.و آن چنان بود كه اول سر بشويد،آنگه جانب راست، آنگه جانب چپ.و اگر نيت كند و سر بزير آب فرو برد،ترتيب از وى بيفتد.
و آنچه سنت است:دست شستن پيش از آنكه در اناء آب كند سه بار،و نام خداى بردن،و مضمضه و استنشاق كردن،و بصاعى آب غسل كردن.
و بنزد اين طائفه بمجرد غسل بىآنكه وضو كند نماز تواند كردن،از براى آنكه مانع از نماز وجود حدث بود،و بغسل كردن آن حدث برخاست.و چون حدث مرتفع شد،و استباحت نماز حاصل شد،نماز صحيح باشد.
ديگر خداى تعالى فرموده: وَ إِنْ كُنْتُمْ جُنُباً فَاطَّهَّرُوا ،يعنى:چون خواهيد كه نماز كنيد و شما جنب باشيد،طهارت كنيد! يعنى:غسل كنيد!شرط غسل كرد و وضو نكرد.اگر وضو شرط بودى ذكر آن كردى.
اما هر غسل كه بغير غسل جنابت است تا بآن وضو نسازند،نماز نتوان كرد،از براى آنكه در شرع دليلى نيست كه دلالت كند بر استباحت نماز بمجرد آن غسل بىوضو.
و غسلهاى ديگر چون غسل حيض و استحاضه و نفاس و غسل مس ميت،بر ترتيب غسل جنابت است،الا آنست كه بىوضو نماز نتوان كرد.
و غسلهاى سنت و دعواتى كه در وضو و