آب و از جهت سهولت تركيب و عذوبت الفاظ نزديك باشد به سيلان و جريان و تمام قرآن مجيد بدين وصف است.اهل بديع گويند هرگاه وصف انسجام در نثر قوت گيرد فقرات آن موزون شود مانند «فَمَنْ شٰاءَ فَلْيُؤْمِنْ» و «مَنْ شٰاءَ فَلْيَكْفُرْ» و «اصْنَعِ الْفُلْكَ بِأَعْيُنِنٰا» و «فَأَصْبَحُوا لاٰ يُرىٰ إِلاّٰ مَسٰاكِنُهُمْ» .(از كشاف ج ١ ص ٧٦٧) در ابدع آرد:انسجام روانى و بى‌تكلفى و لطافت كلام است كه با دقت الفاظ رشاقت معانى را شامل باشد و عارى از تصنعات بديعى باشد و فقرات آن موزون باشد مثال اين صنعت در پارسى و عربى بسيار است مثال فارسى براى نمونه:

چه خوش است بوى عشق از نفس نيازمندان
دل از انتظار خونين و لب از اميد خندان
نظرى مباح كردند و هزار خون معطل
دل عارفان ببردند و قرار هوشمندان
سر كوى ماهرويان همه روز فتنه باشد
ز معربدان و مستان و معاشران و رندان
اگر از كمند عشقت بروم كجا گريزم
كه حيات بى‌تو مرگ است و خلاص بى‌تو زندان
نفسى بيا و بنشين سخنى بگوى و بشنو
كه قيامت است چندين سخن از دهان خندان

انْسِداد بابِ عِلْم

-(اصطلاح اصولى) يعنى بسته بودن راه و درهاى علم البته منظور علوم فقهى و مذهبى است در زمان غيبت امام فقها و اصوليين شيعه اكثر گويند باب علم باحكام شرعى منسد شده است زيرا مأخذ احكام،قرآن و اخبار است،قرآن كه قطعى الصدور و ظنى الدالة است و اخبار هم دو قسم‌اند متواتر و آحاد،اخبار متواتر كه مفيد علم‌اند باندازۀ نمى‌باشند كه بيان تمام احكام و حوائج را بنمايند و اخبار آحاد هم مفيد ظن و گمان‌اند پس راه علم بتمام احكام منسد است و در اين صورت بايد به قرائن و امارات و اصول مفيد ظن عمل كرد زيرا ميدانيم كه نسبت بهر امرى تكليفى هست و ما هم مكلفيم و اخبارى هم وارد است كه در تمام جزئيات حكمى هست پس آنچه از راه قطعى بدست آيد كه فبها و آنچه از راه قطع و يقين بدست نيايد عمل بظن ميكنيم زيرا احتياط هم كه سبيل نجات است در تمام موارد امكان ندارد و موجب اخلال در انتظام جامعه ميشود.رجوع شود به حجية ظن و اصول عمليه و(رسائل ص ٢٤-١٢ كفاية الاصول ص ١١٤).

انْسِلاخ

-(اصطلاح عرفانى)قطع علايق مادى و رها كردن كليۀ تعلقات ماديه تا آنجا كه قدرت و توانائى حاصل شود كه روح در تحت اختيار و تصرف انسان باشد و هر گاه بخواهد ماده را رها كند و در عالم روحانى صعود نمايد و اين مخصوص انسان كامل است.

انشاء

-(اصطلاح ادبى و فلسفى) انشاء نزد اهل عربيت اطلاق بر كلامى شود كه براى نسبت آن در خارج امرى نباشد كه مطابقت كند با آن و مقابل خبر است مانند«اضرب»و گاه اطلاق بر فعل متكلم شود يعنى القاء كلام انشائى و مقابل آن«اخبار»به كسر همزه است.

و مراد از انشاء،طلب،تمنى،ترجى،