خانۀ اول را كه بر افق شرق واقع است وتد طالع گويند و خانه هفتم را كه بر افق غربى واقع است وتد غارب خوانند و خانه دهم را كه بر نصف اعلاى دايره نصف النهار است وتد السماء و خانه چهارم را كه بر نصف اسفل دايرۀ نصف النهار است وتد الارض گويند و اين چهار را بدان جهت وتد گويند كه مدار احكام به آنها است و هر يك از اين اوتاد را بيت اقبال و مبدأ كون خوانند و بيت دوم و پنجم و هشتم و يازدهم را مايل الاوتاد خوانند از جهت ميلان هر يك بوتد مجاور خود و از اين حيث اين چهار خانه را دو قوت اوسط بيوت خوانند و بيت سوم و نهم و ششم و دوازدهم را زايل الاوتاد خوانند بسبب زوال هر يك از وتد مجاور خود و از اين حيث اين چهار بيت را اضعف بيوت نامند و از اين جهت هر يك را بيت ادبار و مبدأ زوال گويند و بيت ششم و دوم و هشتم و دوازدهم ساقط‌اند از طالع زيرا كه هيچ يك از نظرات خمسۀ متحيره ميانه اين بيوت و طالع متحقق نشود و باقى بيوت غير اوتاد اربعه كه عبارت از بيت سوم و پنجم و نهم و يازدهم است ناظراند بطالع چه ميانۀ هر يك از بيت سوم و ١١ و ميانه طالع نظر تسديس بود و ميانۀ هر يك از اين دو خانۀ ديگر و ميانۀ طالع نظر تثليث است و بديهى است كه بيوت ناظره اقوى از بيوت ساقطه‌اند...

و اضعف همۀ بيوت بيت ١٢ است كه هم زايل و هم ساقط است از طالع و هم اقرب است باو و بعضى بيت ششم و دوازدهم را فقط بيت ادبار گويند و هر خانۀ كه عدد او فرد باشد آن خانه را مذكر دانند و هر چه عدد او زوج باشد مؤنث و باز اين دوازده خانه را به چهار ربع منقسم كنند و آن ربع كه ميان مركز عاشر و طالع است و همين طور آن ربع كه ميان مركز رابع و سابع است،ربع مقبل و ربع مذكر گويند و آن ربع كه ميان طالع و رابع است و همين طور آن ربع كه ميان سابع و عاشر است ربع مدبر و ربع مؤنث گويند و آن نصف كه ميان مركز رابع و عاشر است از طرف غرب نصف هابط نامند و چون اتفاق افتد كه عاشر بحسب عدد برج يازدهم طالع بود اوتاد آن طالع را اوتاد مايله گويند زيرا هر يك به بيت مايل خود انتقال نمايد و اگر برج عاشر بعينه برج دهم طالع بود اوتاد آن طالع را اوتاد قائمه خوانند و حد هر خانه پيش از مبدأ آن خانه باشد به آن خانه‌ها كه آغازشان از افق آيد به مشرق و مغرب يا از فلك نصف- النهار بالاى زمين و زير آن اوتاد نام كنند و نخستين وتد طالع است و دوم وتد چهارم كه وتد الارض خوانند و سوم وتد هفتم و نيز او را وتد غارب خوانند و چهارم وتد دهم و نيز او را وتد السماء خوانند.

(رجوع شود به التفهيم ص ٢٠٦) وتد وسط السماء دهم خانه بود،اگر درجۀ او بدهم برج افتد از برج طالع، گويند وتدها قائمند و اگر درجه او اندر