بمعناى پاك كردن و خوب كردن و تهذيب نفس يعنى پاك كردن درون از رذائل و عبارت از طرد اخلاق ذميمه و عادات ناپسند است و فن تهذيب اخلاق يكى از شعب حكمت عملى است كه عبارت از علم بمصالح شخصى و پاك كردن نفس از رذائل و تحلى آن به صفات خوب است.

(از اخلاق جلالى ص ٣٩-اخلاق ناصرى ص ٥٥ و ترجمه اراء اهل مدينه ص ٢٢٢)

تَهَكُّم

-(اصطلاح بديعى)و آنست كه لفظى را در ضد معنى خويش استعمال كنند.

براى استهزاء چنانكه مجنون را عاقل و زنگى را كافور گويند و در كلام مجيد است و «فَبَشِّرْهُمْ بِعَذٰابٍ أَلِيمٍ.» سعدى گويد:

الحق امناى مال ايتام
همچون تو حلال زاده بايند
اطفال عزيز ناز پرورد
از دست تو دست بر خدايند
طفلان تو را پدر بميراد
تا جور وصى بيازمايند
(از ابدع ص ٢١٩).

تَهْليل

-(اصطلاح فقهى)و لا اله الا الله گفتن باشد.

تيرگان

-(اصطلاح گاه‌شمارى)روز سيزدهم تير ماه است و نام آن روز نيز تير بود و همين طور است در هر ماهى كه آن روز همنامش باشد او را جشن دارند و از اين جهت تيرگان گفتند كه آرش تير انداخت از بهر صلح منوچهر كه با افراسياب در جنگ بود.

(از التفهيم ص ٢٥٤ و از آثار الباقيه ص ٢٢٠).

تُهْمَت

-(اصطلاح نجومى و اخلاقى)ابو ريحان گويد:هر كوكبى كه بر او منحستها گرد آيد و بدى حال،مانند احوال سوختن (محاق)و رجعت و وبال و هبوط و زوال و سقوط و زخم و...او را متهم دارند به نحوس.

(از التفهيم ص ٤٨٨).

در اخلاق افتراء و نسبت كذب است و يا نسبت گناهى بدون دليل و يا قبل از ثبوت آن.

تَهَوُّر

-(اصطلاح اخلاقى)و در طرف افراط شجاعت است و اقدام بود بر آنچه اقدام كردن بر آن جميل نباشد.

(از اخلاق ناصرى ص ٨٣-اسفار ج ٢ ص ٣٨ و رجوع به شجاعت شود).

تَيَمُّم

-(اصطلاح فقهى)در لغت قصد باشد و در شرع قصد براى طهارت ترابيه است كه شامل مسح صورت و دو دست است وَ إِنْ كُنْتُمْ مَرْضىٰ أَوْ عَلىٰ سَفَرٍ أَوْ جٰاءَ أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنَ الْغٰائِطِ أَوْ لاٰمَسْتُمُ النِّسٰاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مٰاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيداً طَيِّباً شرط اساسى آن عدم آب است يا عدم دسترسى بدان و بعد وجود خاك طاهر بجز معادن و مأكولات و ديگر ترس از استعمال آب از جهت جراحت موضع يا فقدان آن جهت حفظ نفوس انسان يا حيوان و يا تنگى وقت در هر حال ترتيب تيمم اين است كه ابتداء كف دست‌ها را بر خاك زند و با دو دست مسح كند بر صورت از رستنگاه موى سر تا اطراف دماغ و بعد مسح پشت دست راست بر كف بطن دست چپ و بالعكس از زند تا اطراف انگشتان و براى تيمم بدل از غسل دو مرتبه دستها را بر خاك زنند يكى براى مسح صورت و دوم براى مسح پشت دستها بترتيب فوق.