تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٤٧٢ - تفسير ابيات

جمع و تفريق ميان نفى و اثبات يك چيز از روى نسبت و اختلاف جهت
آيه
جمع و تفريق ميان نفى و اثبات يك چيز از روى نسبت و اختلاف جهت
نسبت اثبات با نفى از نخست گر بيانش مى كنى بر گو درست
((٣٦٥٨)) نفى آن يك چيز و اثباتش رواست چون جهت شد مختلف نسبت دوتاست
((٣٦٥٩)) ما رميت إذ رميت از نسبت است نفى و اثبات است و هر دو مثبت است
((٣٦٦٠)) آن تو افكندى كه بر دست تو بود تو نيفكندى كه حق قوّت نمود
((٣٦٦١)) زور آدم زاده را حدّى بود مشت خاك اشكست لشكر كى شود
((٣٦٦٢)) مشت مشت توست و افكندن ز ماست زين دو نسبت نفى و اثباتش رواست
((٣٦٦٣)) يعرفون الانبياء اضدادهم مثل ما لا يشتبه اولادهم
((٣٦٦٤)) همچو فرزندان خود دانندشان منكران با صد دليل و صد نشان
((٣٦٦٥)) ليك از رشك و حسد پنهان كنند خويشتن را بر ندانم مى زنند
((٣٦٦٦)) پس چو يعرف گفت چون جاى ديگر گفت لا يعرفهم غيرى فذر
((٣٦٦٧)) انهم تحت قبابى كامنون جز كه يزدانشان نداند ز آزمون
((٣٦٦٨)) هم به نسبت گير اين مفتوح را كه بدانىّ و ندانى نوح را زين نمط بسيار آمد در خبر كان به نسبت باشد اى جان معتبر
آيه « وَما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ وَلكِنَّ الله رَمى » ٨ : ١٧ (١) ( [ آن يك مشت سنگ ريزه و خاك را ] تو نينداختى وقتى كه انداختى بلكه خدا آن را انداخت ) .
« اَلَّذِينَ آتَيْناهُمُ اَلْكِتابَ يَعْرِفُونَه كَما يَعْرِفُونَ أَبْناءَهُمْ وَإِنَّ فَرِيقاً مِنْهُمْ لَيَكْتُمُونَ اَلْحَقَّ وَهُمْ يَعْلَمُونَ . » ٢ : ١٤٦ (٢)

(١) سوره الانفال ، آيهء ٧ . .
(٢) سوره البقرة ، آيهء ١٤٦ . .