تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ١٧٣ - مسئلهء يكم - آيا رسوب يافتن جوهر مخصوص در درون يك پديدهء ضرورى و طبيعى است ؟

مسئلهء يكم - آيا رسوب يافتن جوهر مخصوص در درون يك پديدهء ضرورى و طبيعى است ؟
به نظر مى رسد كه پاسخ مثبت يا منفى به سؤال فوق بستگى به وضع روحى افراد انسانى دارد .
اشخاصى كه توانايى ايجاد تحول روحى در خود نداشته باشند ، اغلب نمى توانند از گرفتارى بيك نوع جوهر رسوب يافته نجات پيدا كنند .
انعقاد جوهر مفروض در حقيقت كشف از ناتوانى پذيرش آن تحول و دگرگونى است كه از تنوع روابط او با انسان و جهان ايجاد مى گردد . بدين جهت وضع مخصوصى را در روح ثابت نگه مى دارد و در مواقع روبه رو شدن با دگرگونىها آن را پناهگاه خود قرار مى دهد .
به عنوان مثال شخصى را فرض كنيم كه جوهر رسوب يافتهء روانى او اين است كه ديگران قدر و منزلت عظيم او را نمى دانند ، همه به وضع روحى عالى او جاهلند . براى چنين شخصى همواره يك حالت نگرانى از ديگران هجوم مى آورد . در اين فرض رويدادهاى انسانى در حال ارتباط با او دو نوع پيدا مى كند :
نوع يكم - رويدادهايى هستند كه صريح و به طور مستقيم كشف از بىاعتنايى يك يا چند انسان به قدر و منزلت عظيم او مى كند . البته اين رويدادها اختصاص