نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٧٢ - پاسخهاى قطب الدين راوندى به برخى شبهات
مىدهم. لذا كلمه «انذار» دلالت بر حذف كلمه «عذاب» دارد و گواه اين حذف آن است كه در آيه ديگرى، نوع و كيفيّت عذاب، بدون حذف مشخّص شده است؛ چنان كه فرموده: «أَنْذَرْتُكُمْ صاعِقَةً مِثْلَ صاعِقَةِ عادٍ وَ ثَمُودَ»[١]؛ يعنى شما را بيم مىدهم به صاعقهاى شبيه همان صاعقه كه بر قوم عاد و ثمود نازل شد.
امّا مورد آيه دوم از اين قرار است كه به دنبال اختلاف مسلمانان درباره انفال در جنگ بدر و مجادله فراوان آنان با رسول خدا صلى الله عليه و آله درباره تصميم ايشان در انفال، آيه نخست سوره انفال نازل شد: «يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَنْفالِ قُلِ الْأَنْفالُ لِلَّهِ وَ الرَّسُولِ فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ أَصْلِحُوا ذاتَ بَيْنِكُمْ وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ»[٢]؛ پس از آن به توصيف مؤمنان پرداخت و سپس فرمود: «كَما أَخْرَجَكَ رَبُّكَ مِنْ بَيْتِكَ بِالْحَقِّ وَ إِنَّ فَرِيقاً مِنَ الْمُؤْمِنِينَ لَكارِهُونَ»؛ يعنى ناخرسندى امروز آنان درباره وضعيّت غنايم، مانند ناخرسندى آنان از همراهى با تو در جنگ است.
وجه شبه آيه سوم نيز آشكار است؛ زيرا مراد اين است كه اتمام نعمت من بر شما مانند ارسال رسول به سوى شماست كه با فرستادن ايشان، شما را از نعمت فرستادهاى كه هدايتگرتان باشد، بهرهمند ساختم.[٣]
پرسش: براساس آيه «وَ قالَتِ الْيَهُودُ عُزَيْرٌ ابْنُ اللَّهِ وَ قالَتِ النَّصارى الْمَسِيحُ ابْنُ اللَّهِ»[٤] قوم يهود عُزيرِ نبى را فرزند خدا مىدانستند و نصارا نيز حضرت مسيح عليه السلام را، در حالى كه نه يهود چنين اعتقادى داشتند و نه نصارا، پس چگونه قرآن چنين نسبتى به آنان داده است؟
پاسخ: در ميان اعراب اين امر رايج بود كه انسانِ برخوردار از تربيت نيكو و شايسته را فرزند تربيت كنندهاش مىشمردند؛ از اين رو اگر بندهاى از بندگان خداوند
[١] . فصّلت/ ١٣.
[٢] . انفال/ ١« درباره انفال از تو مىپرسند، به آنان بگو انفال متعلّق به خداوند و رسول است[ و او به هر كسىبخواهد مىدهد]، پس تقواى او پيشه كنيد و[ با توزيع عادلانه آن ميان خودتان] ميان خويش آشتى كنيد و اگر اهل ايمان هستيد، خدا و رسولش را اطاعت كنيد».
[٣] . الخرائج و الجرائح، ٣/ ١٠١٠- ١٠١٣( با اندكى تصرّف).
[٤] . توبه/ ٣٠.