نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٧٦ - حق حضانت فرزند

حق حضانت فرزند

بيشتر فقها، حق حضانت (نگهدارى و پرورش فرزند) را براى مادر، در فرزند پسر تا پايان شيردهى دانسته، و در فرزند دختر تا هفت سال.

ولى شيخ صدوق، اين تفاوت را قائل نشده، و حتّى در صورت جدا شدن از شوهر اول، تا شوهر نكرده همچنان ادامه دارد.[١] در كتاب «من لايحضره الفقيه» آورده كه از امام صادق عليه السلام پرسيدند: مردى همسر خود را با داشتن يك فرزند طلاق داده، كدام يك به [نگهدارى‌] او سزاوارتر است؟ فرمود: زن؛ تا وقتى كه ازدواج نكرده است.[٢] قابل توجه آن كه فرزند شامل پسر و دختر خواهد بود.

ابن جنيد اسكافى (متوفّاى ٣٨١ ق) نيز مى‌نويسد: «مادر، به نگهدارى كودك تا هفت سال سزاوارتر است، و اگر كودك به اين سنّ نيز رسيد ولى هنوز رشد عقلى نداشت همچنان در حضانت اوست تا رشد يابد. اما دختر، بى‌هيچ محدويّت سنّى در حضانت مادر است، تا وقتى مادر ازدواج نكرده باشد.»[٣]

شيخ طوسى در مبسوط مى‌گويد: «كودك تا وقتى تميز نشده در حضانت مادر است و نفقه او نيز بر عهده پدر خواهد بود. پس چون به هفت يا هشت سالگى يا بيشتر رسيد و مميّز شد، اگر پسر بود، پدر به نگهدارى او سزاوارتر است و اگر دختر بود مادر، شايسته است؛ تا وقتى ازدواج نكرده باشد.»

شيخ طوسى در اين فتوا به روايات اصحاب استناد جسته و در خلاف نيز همين را گفته است.[٤]

قاضى ابن برّاج طرابلسى (متوفّاى ٤٨١) كه از بزرگان فقهاى اماميه است نيز در همين حدود فتوا داده است.[٥]

تنها روايتى كه در اين باب سند صحيح دارد و اصحاب نيز بدان عمل كرده‌اند

[١] . ر. ك: المختلف، ٧/ ٣٠٦.

[٢] . من لايحضره الفقيه، ٣/ ٢٧٥.

[٣] . المختلف، ٧/ ٣٠٧.

[٤] . المبسوط، ٦/ ٣٩، والخلاف، ٢/ ٣٣٥.

[٥] . المهذب، ٢/ ٣٥٢.