نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٢٩٩ - آيا در قرآن اختلاف و تناقضى وجود دارد

در دوران امام حسن عسكرى عليه السلام (٢٥٤- ٢٦٠) مى‌خواست رساله‌اى درباره موارد تناقض قرآن جمع آورى كند كه امام عسكرى عليه السلام در برابرش ايستاد و با ارائه دليل قاطع، وى را از اين عمل باز داشت:

ابو القاسم كوفي‌[١] در كتاب التبديل مى‌نويسد: ابن اسحاق كندى براى مدّتى به كنج خانه نشست و به جمع‌آورى تناقضهاى قرآن پرداخت. امام عليه السلام از يكى از شاگردان وى كه گاه خدمت حضرت مى‌رسيد، پرسيد: استاد شما اكنون به كارى اشتغال دارد؟ وى داستان جمع‌آورى تناقضهاى قرآن را خدمت حضرت عرض كرد. امام فرمود: آيا در ميان شما (شاگردان) فردى با شهامت نيست كه او را از اين عمل باز دارد؟ وى گفت: ما شاگردان، چه در اين كار و چه در كارهاى ديگر وى، هرگز جرأت چنين اقدامى را نداريم.

حضرت به وى فرمود: آيا پيامى را كه به تو مى‌گويم، به وى مى‌رسانى؟ عرض كرد: آرى! فرمود: نزد او رفته، با وى از دَرِ ملاطفت درآمده، يار و ياور وى گرديده و در كارهايش به او كمك كن تا هنگامى كه به خوبى با تو انس گيرد و مورد علاقه و محبّت وى قرار گيرى. آنگاه به وى بگو: پرسشى دارم، اجازه مى‌خواهم تا عرضه كنم.

وى تو را در اين هنگام مى‌پذيرد و به پرسش تو گوش فرا مى‌دهد. سپس به وى بگو:

آيا ممكن است صاحب اين كلام (قرآن) به تو بگويد: آيا مى‌شود كه مراد من از اين كلام، جز آنچه تو برداشت كرده و گمان برده‌اى، باشد؟

او به تو خواهد گفت: آرى امكان دارد چنين بگويد!

آنگاه به وى بگو: فَرْضْ كن كه چنين مى‌گويد، چه پاسخى دارى؟ و آيا احتمال نمى‌دهى كه اين برداشتهاى توست كه تناقض به وجود آورده، نه كلام وى و طبق مراد وى!

وقتى فرصت مناسبى پيش آمد و شاگرد، مطالب ياد شده را به استاد گفت، استاد در درون خود متحوّل شده، به وى گفت: اين سخن را دوباره تكرار كن! آنگاه به تفكّر

[١] . فرات بن ابراهيم كوفى، صاحب تفسير فرات كه در دوران غيب صغرى‌ مى‌زيسته( ٢٦٠- ٣٢٩).