نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٩٤ - به سوى منطقه سد
صعب العبور كردستان اختيار كرد. اين سرزمين از مناطق مرتفع آسيايى است و رشته كوههاى به هم پيوستهاى كه از شمال عراق، شرق و جنوب شرق تركيه و غرب ايران به هم مىپيوندد، آن را پوشانده است. كردها از سال ٢٤٠٠ ق. م. در آنجا سكونت داشتهاند. در اين ناحيه گذرگاههاى شناخته شدهاى براى عبور كاروانهاى بازرگانى و ستونهاى سپاهيان عازم جنگ وجود دارد. اين گذرگاهها در مسير ارتباطى ميان قلب آسيا، خاور دور، آسياى صغير و شام قرار دارد. كردها افزون بر راهنمايى كاروانها شبانى پيشه كرده و گلّههايى از گوسفند و بز فراهم آورده بودند. آنان زندگى عشايرى داشتند و براى به دست آوردن چراگاه و تأمين علوفه دامهاى خود، كوچهاى شبه منظم فصلى انجام مىدادند.
بنابراين كورش از سرزمين پر فراز و نشيب و صعب العبورى كه امكان تأمين آذوقه غذايى سربازان به خوبى در آن فراهم بود، گذر كرد و از آنجا مسير خود را از شمال به سمت شرق تغيير داد تا به درياچه اروميه رسيده كه «تلخ رود» به آن مىريزد. اين درياچه بزرگترين درياچه ايران است و در شمال غربى ايران در استان آذربايجان قرار دارد. طول آن به ١٣٠ و نهايت عرض آن به ٥٠ كيلومتر مىرسد. اين درياچه، كم عمق بوده و ژرفاى آن از ٢١ متر تجاوز نمىكند.
در كنار تپه «كورجين» قلعهاى قديمى قرار دارد كه رو به روى ساحل «سلماس»، مشرف بر درياچه است. در آن نقشهايى يافت شده كه نشان دهنده قدمت اين منطقه است. به نظر مىرسد كورش ترجيح داده است به موازات سواحل درياى خزر حركت كند؛ به گونهاى كه دريا در سمت راست او قرار داشته و به سوى شمال تا كوههاى قفقاز سير كرده است و اين بدان معنى است كه وى كنارههاى تلخ رود را به سمت سرزمينهاى ساحلى درياى خزر طى كرده است. اين ناحيه دشتهاى كم پهنايى است كه به دليل كم بودن ارتفاع آن كه گاه از سطح دريا پايينتر است، گرم بوده و در زمستانها به ندرت دچار يخبندان مىشود. در تابستانها نيز به ندرت دماى آن از ٣٢ درجه پايينتر مىآيد، اما داراى رطوبت بسيار است و به تناوب در طى سال بارانهاى فراوانى در آن مىبارد و به سبب اين بارانهاى زياد، جنگلهاى برگريز، مانند بلوط و دردار كه در زمستانها برگهايشان مىريزد، در آن مىرويد.