مى‌پذيرد و باور دارد. اما سهمى كه مرد در اين مسير مشترك بر دوش دارد سنگين‌تر و دشوارتر است، جدا از وظيفه سرپرستى و رسيدگى كه بار او را در چرخه زندگى سنگين‌تر نيز مى‌كند. اين همان چيزى است كه تفاوت در حقوق زناشويى و يك درجه امتياز براى مرد را موجب گشته است‌ «وَ لِلرِّجالِ عَلَيْهِنَّ دَرَجَةٌ»[١]. اين تفاوت ذاتى و امكاناتى، نقش مرد را در خانواده نقش قوّاميت قرار داده است:

«الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلى‌ بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ»[٢].

خانواده نخستين بنياد و نهاد زندگى بشرى است و نقطه آغازى است كه در همه مراحل اين مسير تأثير دارد و تا شكل‌گيرى و بالندگى عنصر انسان به عنوان برترين عنصر جهان وجود برپايه اسلام ادامه دارد. وقتى بنيادهايى كم اهميت‌تر و كم‌ارزش‌تر مانند بنيادهاى مالى و صنعتى و تجارى و مانند آن، به طور معمول به كسانى كه افزون بر استعدادهاى ذاتى مديريت و سرپرستى، تخصص علمى و سابقه عملى در رشته مربوطه دارند سپرده مى‌شود، رعايت اين مهم در بنياد خانواده كه به توليد و رشد ارزشمندترين عنصر وجود يعنى انسان مى‌پردازد سزاوارتر است.

آنچه گفته شد، هم با برنامه و روش الهى سازگار است و هم با فطرت و استعدادهاى خداداد جسمانى و عقلانى جهت انجام وظايف مربوط به اين دو ساحت، و هم با اصل عدالت در تقسيم وظايف دو ركن خانواده، و هم با رعايت عدالت در واگذارى تكاليف متناسب با فطرت و استعدادهاى جداگانه هريك.

آنچه نخست بايد پذيرفت اين است كه مرد و زن هر دو آفريده خدا هستند و خداوند در حق هيچ آفريده‌اى ستم روا نمى‌دارد، او هركسى را براى كارى ساخته و امكانات لازم براى حسن انجام آن كار به او بخشيده است؛ بر اين اساس كلى خداوند مرد را از مرد و زن آفريده، تا اين بنياد را بنا نهند.

از جمله وظايف زن، باردارى و زايمان و شيردادن و نگهدارى از ثمره زندگى زناشويى را مقرر كرده است. اينها وظايف بزرگ و با اهميتى هستند كه هرگز اندك و آسان نيستند و جز با آمادگى بدنى و ادراكى ژرف در كيان وجودى زن قابل تحقق نيستند. اكنون شايسته است كه فراهم آوردن نيازهاى ضرورى و وظيفه پشتيبانى نيز

[١] . همان.

[٢] . نساء/ ٣٤.