دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ

(١)

تتمه بخش چهارم

٦ ص

(٢)

فصل دوم روزگار عمر بن خطاب

٧ ص

(٣)

2/ 1 منزلت عمر در نزد ابو بكر

٧ ص

(٤)

2/ 2 به خلافت رساندن عمر بن خطاب

٩ ص

(٥)

2/ 3 موضع امام در برابر خلافت عمر

١٥ ص

(٦)

2/ 4 مشورت عمر با امام در مشكلات

2/ 5 پذيرش آراى امام از سوى عمر

١٩ ص

(١٠)

2/ 5 1 مبدأ تاريخ

١٩ ص

(١١)

2/ 5 2 رفتن شخص عمر به جنگ با روميان

٢١ ص

(١٢)

2/ 5 3 رفتن شخص عمر به جنگ با ايرانيان

٢٣ ص

(١٣)

2/ 5 4 تقسيم زمينهاى كوفه

٣١ ص

(١٤)

2/ 5 5 آراستن كعبه

٣١ ص

(١٥)

2/ 5 6 سهم خليفه از بيت المال

٣٣ ص

(١٦)

فصل سوم زمينههاى خلافت عثمان

٣٥ ص

(١٧)

3/ 1 وصيت عمر درباره جانشين

٣٥ ص

(١٨)

3/ 2 شايستگان خلافت از ديدگاه عمر

٣٩ ص

(١٩)

3/ 3 آنچه در شورا گذشت

٤٩ ص

(٢٠)

3/ 4 معلوم بودن نتيجه شورا پيش از مشورت

٧٣ ص

(٢١)

3/ 5 موضع امام در برابر نتيجه شورا

فصل چهارم موجبات شورش بر عثمان

4/ 2 گردش ثروت در ميان توانگران

١٠٣ ص

(٢٧)

4/ 2 1 دادن امتيازات ويژه به عمويش حكم بن ابى عاص

١٠٣ ص

(٢٨)

4/ 2 2 دادن امتيازات ويژه به پسر عمويش مروان بن حكم

١٠٥ ص

(٢٩)

4/ 2 3 دادن امتيازات ويژه به پسر عمويش حارث بن حكم

١٠٩ ص

(٣٠)

4/ 2 4 دادن امتيازات ويژه به دامادش عبد الله بن خالد

١٠٩ ص

(٣١)

4/ 2 5 آنچه به سعيد بن عاص داد

١١٣ ص

(٣٢)

4/ 2 6 آنچه به ابو سفيان بن حرب داد

١١٥ ص

(٣٣)

4/ 2 7 آنچه به عبد الله بن ابى سرح داد

١١٥ ص

(٣٤)

4/ 2 8 آنچه به زيد بن ثابت داد

١١٧ ص

(٣٥)

4/ 2 9 آنچه به پسر شريك دوران جاهليتش داد

١١٩ ص

(٣٦)

4/ 2 10 آنچه به طلحة بن عبيد الله داد

١١٩ ص

(٣٧)

4/ 2 11 آنچه به زبير داد

١٢١ ص

(٣٨)

4/ 2 12 ثروت عبد الرحمن بن عوف

١٢١ ص

(٣٩)

4/ 2 13 خليفه و مسئول بيت المال

١٢٥ ص

(٤٠)

4/ 2 14 اصرار بر ترجيح دادن نزديكان

١٢٧ ص

(٤١)

4/ 3 باز گرداندن راندهشدگان پيامبر خدا

١٣١ ص

(٤٢)

4/ 4 حاكم كردن برخى دشمنان اسلام(از ميان نزديكانش) بر سرزمينهاى اسلامى

١٣٥ ص

(٤٣)

4/ 5 جلوگيرى از اجراى حد بر وليد

١٤٥ ص

(٤٤)

تحريف تاريخ در ماجراى شرابخوارى وليد

١٥١ ص

(٤٥)

4/ 6 عفو قاتل هرمزان و دختر ابو لؤلؤ

١٥٣ ص

(٤٦)

4/ 7 مجازات كردن مخالفان بدعتهايش

١٦١ ص

(٤٧)

4/ 7 1 تبعيد ابو ذر

١٦١ ص

(٤٨)

تحريف تاريخ در ماجراى تبعيد ابو ذر

١٧٥ ص

(٤٩)

4/ 7 2 كتك زدن عمار ياسر

١٧٩ ص

(٥٠)

4/ 7 3 كتك زدن و كوچاندن عبد الله بن مسعود

١٨٩ ص

(٥١)

4/ 7 4 تبعيد عبد الرحمن بن حنبل

١٩٥ ص

(٥٢)

4/ 7 5 تبعيد عامر بن عبد قيس

١٩٥ ص

(٥٣)

4/ 7 6 كتك زدن و تبعيد كعب بن عبده

١٩٧ ص

(٥٤)

4/ 7 7 تبعيد گروهى از صالحان امت

٢٠٣ ص

(٥٥)

فصل پنجم شورش بر عثمان

٢٠٩ ص

(٥٦)

5/ 1 نافرمانى در كوفه

٢١٧ ص

(٥٧)

5/ 2 احضار كارگزاران از همه شهرها

٢٢٧ ص

(٥٨)

5/ 3 فرا خواندن به شورش

٢٢٩ ص

(٥٩)

5/ 3 1 فرا خواندن ياران پيامبر از هر سو

٢٢٩ ص

(٦٠)

5/ 3 2 نامه طلحه به اهالى مصر

٢٣١ ص

(٦١)

5/ 3 4 تحريكات طلحه

٢٣٥ ص

(٦٢)

5/ 3 5 تحريكات عمرو بن عاص

٢٣٩ ص

(٦٣)

5/ 3 6 وصيت عبد الرحمن بن عوف

٢٤٣ ص

(٦٤)

5/ 4 كوششهاى امام براى پيشگيرى از فتنه

٢٤٣ ص

(٦٥)

5/ 5 مشاجره ميان زبير و عثمان

٢٥٥ ص

(٦٦)

5/ 6 نخستين كسى كه به عثمان، جسارت كرد

5/ 8 گشوده شدن محاصره با وساطت امام

٢٦٣ ص

(٦٩)

5/ 9 توبه كردن عثمان در پيشگاه مردم

٢٦٧ ص

(٧٠)

5/ 10 شكستن توبه و پيمان

٢٧٣ ص

(٧١)

5/ 11 خيانت خواص بدكردار

٢٨٣ ص

(٧٢)

5/ 12 آخرين كارى كه به قتل عثمان انجاميد

5/ 14 ياريخواهى عثمان از معاويه و كمكنكردن او

٣٠٧ ص

(٧٥)

5/ 15 حجگزارى عايشه به هنگام محاصره عثمان

٣١٩ ص

(٧٦)

5/ 16 دفاع امام از عثمان

٣٢٩ ص

(٧٧)

5/ 17 بيرون رفتن امام از مدينه

٣٣٣ ص

(٧٨)

5/ 18 هنگامه كشتن عثمان

٣٣٥ ص

(٧٩)

5/ 19 موضع امام در برابر قتل عثمان

٣٤١ ص

(٨٠)

تحليلى درباره عوامل شورش عليه عثمان

ريخت و پاش از بيت المال

٣٥١ ص

(٨٣)

برخورد با آموزههاى دين

1 معترضان و انقلابيون سنتشناس و استوار انديش

جبلة بن عمرو انصارى

عبد الرحمن بن عديس

3 همگامان فرصتطلب عثمان

٣٦٤ ص

(٩٣)

عبد الله بن سبا، چهرهاى مرموز

نگاهى به دو ديدگاه

بخش پنجم سياست امام على در ايام حكومت

٣٧٩ ص

(٩٩)

(1) سياست در دو مكتب

سياست علوى در رويارويى با انحرافها

٣٨٦ ص

(١٠٤)

سياست اصلاح ادارى و اقتصادى

٣٨٧ ص

(١٠٥)

سياست اصلاح فرهنگى

٣٩٠ ص

(١٠٦)

(2) مبانى حكومت بر دلها

٣٩٣ ص

(١٠٧)

يك سياستهاى ادارى

5 گزينش كارگزاران شايسته و توانمند

٣٩٩ ص

(١١٣)

6 تأمين نيازهاى اقتصادى كارگزاران

٤٠٠ ص

(١١٤)

7 توجه ويژه به نيروهاى مسلح

٤٠٠ ص

(١١٥)

8 لزوم تشكيلات ناظر بر عملكرد كارگزاران

٤٠٠ ص

(١١٦)

9 پذيرش هديه، هرگز!

٤٠١ ص

(١١٧)

10 قاطعيت تو أم با مدارا

٤٠٢ ص

(١١٨)

دو سياستهاى فرهنگى

٤٠٢ ص

(١١٩)

1 توسعه آموزش و پرورش

٤٠٢ ص

(١٢٠)

2 تصحيح فرهنگ عمومى

٤٠٤ ص

(١٢١)

3 نقد، آرى! چاپلوسى، هرگز!

٤٠٤ ص

(١٢٢)

4 برخورد امام على

٤٠٨ ص

(١٢٣)

5 حقگرايى، نه شخصيتگرايى

٤٠٨ ص

(١٢٤)

سه سياستهاى اقتصادى

٤٠٩ ص

(١٢٥)

1 ترويج فرهنگ كار

5 نظارت مستقيم بر بازار

٤١١ ص

(١٣٠)

6 اخذ منصفانه ماليات

٤١٢ ص

(١٣١)

7 عدم تأخير در توزيع اموال عمومى

٤١٣ ص

(١٣٢)

8 لزوم بهرهورى همسان مردم از اموال عمومى

٤١٣ ص

(١٣٣)

9 تأمين نيازهاى اوليه زندگى براى همه

٤١٣ ص

(١٣٤)

10 ممنوعيت بخشش از اموال عمومى

٤١٥ ص

(١٣٥)

11 امتيازدادن به نزديكان، هرگز!

٤١٥ ص

(١٣٦)

12 صرفهجويى در اموال عمومى

٤١٥ ص

(١٣٧)

چهار سياستهاى اجتماعى

2 پاسدارى از حقوق مردم

٤١٨ ص

(١٤٠)

حقوق متقابل مردم و رهبرى

٤٢٠ ص

(١٤١)

3 توسعه آزادىهاى مشروع و سازنده

5 حمايت از ستمديدگان

٤٢٤ ص

(١٤٤)

6 تأسيس«بيت القصص(صندوق شكايات)»

٤٢٥ ص

(١٤٥)

7 تلاش براى همدلى و وحدت جامعه

٤٢٦ ص

(١٤٦)

پنج سياستهاى قضايى

٤٢٧ ص

(١٤٧)

1 گزينش بهترينها براى تصدى داورى

٤٢٧ ص

(١٤٨)

2 تأمين نيازهاى اقتصادى قضات

٤٢٨ ص

(١٤٩)

3 امنيت شغلى قضات

5 نظارت دقيق بر عملكرد داوران

٤٣٠ ص

(١٥٢)

6 وحدت رويه قضايى

٤٣٠ ص

(١٥٣)

7 تساوى همگان در برابر قانون

٤٣١ ص

(١٥٤)

8 جايگاه مصالح نظام اسلامى در صدور حكم

٤٣٢ ص

(١٥٥)

شش سياستهاى امنيتى

٤٣٢ ص

(١٥٦)

1 تأسيس نظام اطلاعاتى كارآمد

3 هوشيارى و زمانشناسى

٤٣٤ ص

(١٥٩)

4 پرهيز از رعبآفرينى و وحشت گسترى

٤٣٤ ص

(١٦٠)

5 قانونگرايى در برخورد با مجرمان

٤٣٥ ص

(١٦١)

6 مدارا با مخالفان سياسى

٤٣٥ ص

(١٦٢)

هفت سياستهاى نظامى

٤٣٦ ص

(١٦٣)

1 اهتمام به آموزشهاى رزمى و سازماندهى سپاه

٤٣٦ ص

(١٦٤)

2 تشكيل نيروى مخصوص

٤٣٧ ص

(١٦٥)

3 تقويت روحيه سپاه

٤٣٩ ص

(١٦٦)

4 چارهانديشى نيرنگآميز در جنگ

الف آغاز به جنگ، هرگز!

٤٤٢ ص

(١٦٩)

ب دعوت نكردن به جنگ

٤٤٣ ص

(١٧٠)

ج مصونيت سياسى فرستادگان دشمن

٤٤٤ ص

(١٧١)

د اقامه حجت، قبل از شروع جنگ

٤٤٤ ص

(١٧٢)

ه نيايش در هنگام جنگ

٤٤٤ ص

(١٧٣)

و شروع كردن جنگ در بعد از ظهر

٤٤٥ ص

(١٧٤)

ز رفتار نيك با بازماندگان دشمن

٤٤٥ ص

(١٧٥)

هشت سياستهاى بين المللى

٤٤٦ ص

(١٧٦)

1 سياستهاى تداوم بخش حكومت

٤٤٦ ص

(١٧٧)

2 سياستهاى سقوطآفرين

٤٤٧ ص

(١٧٨)

3 سياستهاى كارآمد بين المللى

٤٤٨ ص

(١٧٩)

جمعبندى سياستهاى امام على

٤٤٩ ص

(١٨٠)

(3) دفاع كلى از سياستمدارى امام على

1/ 1 تاريخ بيعت با امام

٤٥٧ ص

(١٨٣)

1/ 2 آزادى مردم در انتخاب امام

٤٥٩ ص

(١٨٤)

1/ 3 بى ميلى امام به حكومت

٤٦١ ص

(١٨٥)

تحليلى بر علل ناخشنودى امام على از پذيرش حكومت

٤٦٩ ص

(١٨٦)

1/ 4 انگيزههاى امام براى پذيرش حكومتبيعت نور

٤٧٥ ص

(١٨٧)

1/ 5 نخستين كسى كه بيعت كرد

٤٧٩ ص

(١٨٨)

نسبت دادن«فال بد زدن» به امام

٤٨٣ ص

(١٨٩)

1/ 6 رو آوردن مردم براى بيعت

٤٨٥ ص

(١٩٠)

1/ 7 بيعت عموم مردم

٤٨٩ ص

(١٩١)

1/ 8 سخنان گروهى از ياران امام على پس از بيعت

٤٩٥ ص

(١٩٢)

1/ 9 روى گردانندگان از بيعت با امام

٤٩٧ ص

(١٩٣)

1/ 10 زندگىنامه گروهى از روىگردانندگان از بيعت

٥١٥ ص

(١٩٤)

1/ 10 1 عبد الله بن عمر بن خطاب

٥١٥ ص

(١٩٥)

1/ 10 2 سعدبن ابى وقاص

٥٢٩ ص

(١٩٦)

1/ 10 3 محمد بن مسلمه

٥٣٥ ص

(١٩٧)

1/ 10 4 اسامة بن زيد

٥٣٥ ص

(١٩٨)

1/ 10 5 حسان بن ثابت

٥٣٧ ص

(١٩٩)

فصل دوم اصلاحات علوى

٥٤١ ص

(٢٠٠)

2/ 1 فرياد عدالت و پژواك آن

٥٤١ ص

(٢٠١)

2/ 2 كنار نهادن كارگزاران عثمان

٥٦٣ ص

(٢٠٢)

2/ 3 بازگرداندن ثروتهاى عمومى

٥٧١ ص

(٢٠٣)

2/ 4 دشوارى پارهاى اصلاحات

دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٨٥

بخش پنجم: سياست امام على در ايّام حكومت

(١) سياست در دو مكتب.... ٣٨١

سياست اموى.... ٣٨٢

سياست علوى.... ٣٨٤

اصلاحات علوى.... ٣٨٥

سياست علوى در رويارويى با انحراف‌ها.... ٣٨٦

سياست اصلاح ادارى و اقتصادى.... ٣٨٧

سياست اصلاح فرهنگى.... ٣٩٠

(٢) مبانى حكومت بر دل‌ها.... ٣٩٣

يك ـ سياست‌هاى ادارى.... ٣٩٥

١. صداقت در سياست.... ٣٩٦

٢. حق‌مدارى.... ٣٩٧

٣. قانون‌گرايى.... ٣٩٨

٤. انضباط ادارى.... ٣٩٨

٥. گزينش كارگزاران شايسته و توانمند.... ٣٩٩

٦. تأمين نيازهاى اقتصادى كارگزاران.... ٤٠٠

٧. توجه ويژه به نيروهاى مسلّح.... ٤٠٠

٨. لزوم تشكيلات ناظر بر عملكرد كارگزاران.... ٤٠٠

٩. پذيرش هديه، هرگز!.... ٤٠١

١٠. قاطعيت تو أم با مدارا.... ٤٠٢

دو ـ سياست‌هاى فرهنگى.... ٤٠٢

١. توسعه آموزش و پرورش.... ٤٠٢

٢. تصحيح فرهنگ عمومى.... ٤٠٤

٣. نقد، آرى! چاپلوسى، هرگز!.... ٤٠٤

٤. برخورد امام على با انتقادهاى ويرانگر.... ٤٠٨

٥. حق‌گرايى، نه شخصيت‌گرايى.... ٤٠٨

سه ـ سياست‌هاى اقتصادى.... ٤٠٩