دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٨٩ - سياست اصلاح ادارى و اقتصادى

دلهره‌آفرين؛ و چنين بود كه بازتاب فرياد عدالت‌خواهى على ٧، پيش از هر جا در ميان چهره‌هاى سرشناس بود، و آنان، آغازين مخالفان حكومت علوى شدند.

اين شعارها فراز آمد و مردمان، با آهنگى جز آنچه تاكنون مى‌شنيدند، آشنا شدند.

در سومين روز حكومت على ٧، مردم براى دريافت حقوق خود از بيت‌المالْ مراجعه كردند. امام، به عبيداللّه بن ابى رافع، كاتب خود، فرمود:

از مهاجران آغاز كن. آنان را فراخوان و به هر كدامْ سه دينار بده. آن‌گاه انصار را بخواه و همان‌گونه با آنان رفتار كن. هر كس كه آمد، سياه و قرمز و ...، با وى همان‌گونه رفتار كن كه با مهاجران و انصار و ....[١]

بزرگان قوم، ديدند كه طرح عدالت اقتصادى على ٧، شعار نيست؛ عمل است و بسى جدّى. در محضر كاتب امام، اشكال‌تراشى‌ها آغاز شد. او رويدادها را گزارش كرد. امام، نه تنها از آغاز مخالفت‌ها، آن‌هم از سوى چهره‌هاى پر طَمطُراق، تكان نخورد و در ادامه راه، ترديد نكرد؛ بلكه با قاطعيت، بر ادامه يافتن اصلاحاتْ تأكيد كرد و فرمود:

وَاللّهِ إن بَقيتُ و سُلِّمتُ لَهُم لَأُقيمَنَّهُم عَلَى المَحَجَّةِ البَيضاء.[٢]

به خداى سوگند، اگر بمانم و سالم باشم، آنان را بر راه روشن، استوار خواهم داشت.

خونخواهى عثمان، از همين جا آغاز شد! آيا تأمّل برانگيز نيست كه برخى از زراندوزان، بيعت خود را با امام، به دو شرط، مشروط ساخته بودند:

١. على ٧ به ثروت‌هايى كه آنان در دوران حكومت عثمان به چنگ آورده‌

[١]. ر. ك: ص ٥٤٤ ح ١٣٣٧.

[٢]. ر. ك: ص ٥٤٤ ح ١٣٣٧.