دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١١٣ - ٤/ ٢ ٥ آنچه به سعيد بن عاص داد

٤/ ٢ ـ ٥

آنچه به سعيد بن عاص داد

١١٠٢. أنساب الأشراف‌ به نقل از ابو مِخنَف و واقدى: مردم، بخشش صد هزار درهمى عثمان به سعيد بن عاص‌[١] را زشت شمردند و على ٧، زبير، طلحه، سعد و عبد الرحمن بن عوف در اين باره با او گفتگو كردند.

عثمان گفت: او از نزديكان و خويشاوندان من است.

گفتند: آيا ابو بكر و عمر، نزديك و خويشاوند نداشتند؟

گفت: ابو بكر و عمر، پاداش خويش را در منع از خويشان مى‌جستند و من، در اعطاى به نزديكانم مى‌جويم.

[١]. سعيد بن عاص بن سعيد بن احَيحة بن عاص بن اميّه، از نزديكان عثمان بود و در خانه و تحت تربيت او باليد. پدرش در جنگ بدر با شمشير على ٧ كشته شد و عثمان، او را تحت تكفّل خويش در آورد. او هنگام رحلت پيامبر خدا، نُه ساله بود.

عمر در دوران حكومتش به او گفت: چرا از من دورى مى‌كنى؟ گمان مى‌كنى كه من پدرت را كشته‌ام؟ نه؛ بلكه على او را كشت! عمر به او مالى بخشيد و او طمع داشت كه بيشتر بگيرد؛ امّا عمر به او گفت: پس از من كسى مى‌آيد كه با تو صله رحم مى‌كند و حاجتت را برآورده مى‌سازد.

وى در دوران عثمان به اموال فراوانى دست يافت و حاكم كوفه شد؛ امّا حكومتش به سبب برخورد با مالك اشتر و يارانش ادامه نيافت. در دوران خلافت امير مؤمنان، از اوضاع، كناره جست و با معاويه نيز همراه نشد؛ امّا بعدها در دوران تسلّط معاويه، با او همراه شد و مدّتى كارگزار وى در مدينه شد. سعيد در سال ٥٩ ق، در گذشت.