شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٤٦٥ - باز جواب گفتن آن كافر جبرى آن سنى را كه به اسلامش دعوت مىكرد و به ترك اعتقاد جبرش دعوت مىكرد و دراز شدن مناظره از طرفين كه ماده اشكال و جواب را نبرد الا عشق حقيقى كه او را پرواى آن نماند، و ذلك فضل الله يؤتيه من يشاء

و اينكه چرا بايد حقيقت نهان بماند در بيت‌هاى آينده گفته مى‌شود.

ب ٣٢٢٩- ٣٢٢٢ ناديه: (مؤنث نادى) مجمع، جاى گرد آمدن. و مقصود گرد آمدن حاجيان است.

اگر دست يافتن به حقيقت آسان بود، حقيقت چنان عزيز و گرانبها نمى‌نمود. چنان كه گنج را هر چه بها بيشتر بود قفل‌هاى محكم بر آن افزون‌تر شود.

دشوارى راه كعبه، و گرفتار عرب‌هاى راه زن گشتن، و صحراى دراز خشك را پيمودن آزمايشى است مسلمانان را. (براى توضيح بيشتر در اين باره نگاه كنيد به:

نهج البلاغه، ترجمه خطبه قاصعه، ص ٢١٦- ٢١٧) اين جدال‌هاى لفظى و استدلال‌هاى دشوار همانند به راه زن دچار شدن و بيابان خشك را پيمودن است. مانع‌هاست كه رسيدن به حقيقت را دشوار مى‌سازد و آن را كه از راه تقليد جوياى آن است سر گردان مى‌كند و هر گروه پندارد تنها او حقيقت را دانسته كه: كل حزب بما لديهم فرحون. (مؤمنون، ٥٣) و اگر در جدال از پس حريف بر نيايد گويد: إنا وجدنا آباءنا على أمة و إنا على آثارهم مقتدون. (زخرف، ٢٣) ما بر روش پدرانمان مى‌رويم.