شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٥٥٨ - پشيمان شدن آن سر لشكر از آن خيانت كه كرد و سوگند دادن او آن كنيزك را كه به خليفه باز نگويد از آن چه رفت

چند روزى هم بر آن بد بعد از آن‌

شد پشيمان او از آن جرم گران‌

داد سوگندش كه اى خورشيد رو

با خليفه زين چه شد رمزى مگو

چون بديد او را خليفه مست گشت‌

پس ز بام افتاد او را نيز طشت‌

ديد صد چندان كه وصفش كرده بود

كى بود خود ديده مانند شنود

اين چنين مى‌گفت تا افتاد طشت‌

از سر بام و دلش بى‌هوش گشت‌

وصف تصوير است بهر چشم هوش‌

صورت آن چشم دان نه ز آن گوش‌

كرد مردى از سخندانى سؤال‌

حق و باطل چيست اى نيكو مقال‌

گوش را بگرفت و گفت اين باطل است‌

چشم حق است و يقينش حاصل است‌

آن به نسبت باطل آمد پيش اين‌

نسبت است اغلب سخن‌ها اى امين‌

ز آفتاب ار كرد خفاش احتجاب‌

نيست محجوب از خيال آفتاب‌

خوف او را خود خيالش مى‌دهد

آن خيالش سوى ظلمت مى‌كشد

آن خيال نور مى‌ترساندش‌

بر شب ظلمات مى‌چفساندش‌

از خيال دشمن و تصوير اوست‌

كه تو بر چفسيده‌اى بر يار و دوست‌

موسيا كشفت لمع بر كه فراشت‌

آن مخيل تاب تحقيقت نداشت‌