منتهى‌، كسانى مى‌توانند از آن بهره گيرند كه سرمايه ايمان به مبدأ و معاد را داشته باشند، و بتوانند تمايلات خود را كنترل كنند.
و به تعبير ديگر، اين جمله مى‌گويد: نتيجه عمل به اين دستورها، صد در صد به خود شما مى‌رسد، ولى ممكن است بر اثر كمى معلومات، به فلسفه اين احكام واقف نشويد.
اما خدائى كه از اسرار آنها آگاه است به خاطر حفظ طهارت و پاكيزگى خانواده‌هاى شما، اين قوانين را مقرر فرموده است.
قابل توجه اين كه: عمل به اين دستورها، هم موجب تزكيه و هم موجب طهارت معرفى شده (أَزْكى‌ لَكُمْ وَ أَطْهَرُ).
يعنى هم آلودگى‌ها را كه بر اثر غلط كارى دامنگير خانواده‌ها مى‌شود بر طرف مى‌سازد، و هم مايه نمو و تكامل و خير و بركت است، (فراموش نبايد كرد كه «تزكيه» در اصل از «زكات» به معنى نمو گرفته شده است).
بعضى از مفسران، جمله «أَزْكى‌ لَكُمْ» را اشاره به ثواب‌هائى مى‌دانند كه با عمل به اين دستورها حاصل مى‌شود، و جمله «أَطْهَرُ» را اشاره به پاك شدن از گناهان.
بديهى است: حوادثى پيش مى‌آيد كه دو همسر با تمام علاقه‌اى كه به يكديگر دارند، تحت تأثير آن از هم جدا مى‌شوند، بعد كه آثار مرگبار جدائى را با چشم خود مى‌بينند، پشيمان شده و تصميم به بازگشت مى‌گيرند، سختگيرى و تعصب در برابر بازگشت آنها، ضربه سنگينى به هر دو مى‌زند و اى بسا مايه انحراف و آلودگى آنها شود و اگر فرزندانى در اين وسط باشند- كه غالباً هستند- سرنوشت بسيار دردناكى خواهند داشت، و مسئول اين عواقب شوم، كسانى هستند كه از آشتى آنها جلوگيرى مى‌كنند.
***