خوش‌زبان بود و تظاهر به دوستى پيامبر صلى الله عليه و آله مى‌كرد خود را مسلمان جلوه مى‌داد، و سوگند مى‌خورد آن حضرت را دوست مى‌دارد و به خدا ايمان آورده، پيامبر صلى الله عليه و آله هم كه مأمور به ظاهر بود با او گرم مى‌گرفت و او را مورد محبت قرار مى‌داد، ولى او در باطن مرد منافقى بود، در يك ماجرا زراعت بعضى مسلمانان را آتش زد و چهارپايان آنان را كشت (و به اين ترتيب پرده از روى كار او برداشته شد) در اينجا آيات فوق نازل شد. «١»
٢- بعضى ديگر از «ابن‌عباس»، نقل كرده‌اند: آيات مزبور در يكى از جنگ‌هاى اسلامى (سَرِيَّه رَجيع) نازل شده كه طى آن جمعى از مبلغان اسلام كه از طرف پيامبر صلى الله عليه و آله براى تبليغ قبايل اطراف «مدينه» اعزام شده بودند، طبق يك توطئه ناجوانمردانه شهيد شدند. «٢»
ولى شأن نزول اول، با مضمون آيات، تناسب بيشترى دارد، و در هر حال درسى كه از اين آيات فرا گرفته مى‌شود، عمومى، همگانى و براى هميشه است.
تفسير:
سرنوشت مفسدان در زمين
در نخستين آيه، اشاره سر بسته‌اى، به بعضى از منافقان كرده، مى‌فرمايد:
«بعضى از مردم چنين هستند كه گفتار او در زندگى دنيا مايه اعجاب تو مى‌شود (ولى در باطن چنين نيستند) و خداوند را بر آنچه در دل دارند گواه مى‌گيرند، و او سرسخت‌ترين دشمنان است» «وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يُعْجِبُكَ قَوْلُهُ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا