بستر پيامبر صلى الله عليه و آله خوابيد) چنين كسى القاء نفس در هلاكت كرده؟ و كار خلافى انجام داده؟
آيا بايد بنشيند تا پيامبر صلى الله عليه و آله را به قتل برسانند و بگويد القاء نفس در هلاكت جايز نيست.
حق اين است كه مفهوم آيه روشن است و تمسك به آن در اين گونه موارد نوعى ابلهى است.
آرى، اگر هدف آن قدر مهم نباشد كه ارزش جان باختن را داشته باشد و يا اگر مهم است ولى راه حل‌هاى بهتر و مناسب‌ترى دارد، در چنين جائى نبايد جان را به خطر انداخت (موارد تقيه مجاز نيز از همين قبيل است).
در قسمت آخر آيه دستور به نيكوكارى داده، مى‌فرمايد: «و نيكى كنيد كه خداوند نيكوكاران را دوست دارد» «وَ أَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنينَ».
در اين كه مراد از «احسان» در اينجا چيست؟ چند احتمال در كلمات مفسران ديده مى‌شود:
نخست اين است كه: حسن ظن به خدا داشته باشيد (و گمان نكنيد انفاق‌هاى شما موجب اختلال امر معيشت شما خواهد شد).
و ديگر اين كه: منظور، اقتصاد و ميانه روى در مسأله انفاق است.
و سوم اين كه: منظور، آميختن انفاق با حسن رفتار نسبت به نيازمندان است، به گونه‌اى كه همراه با گشاده‌روئى و مهربانى باشد و از هر نوع منت و آنچه موجب رنجش و ناراحتى شخص انفاق شونده است بر كنار باشد.
مانعى ندارد كه همه اين معانى سه‌گانه، در مفهوم و محتواى آيه جمع باشد.
***