تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٨
حاجتمندان آبرومند دانستهاند.
اما اين تفسير، با آنچه در بالا گفتيم منافاتى ندارد؛ زيرا اگر مغفرت به معنى وسيع تفسير شود، هم «عفو و گذشت» را در بر خواهد داشت، هم «پوشانيدن و مستور داشتنِ» اسرار نيازمندان را.
در تفسير «مجمع البيان» از پيغمبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله حديثى نقل شده كه گوشهاى از آداب انفاق را روشن ساخته مىفرمايد: اذا سَئَلَ السَّائِلُ فَلاتَقْطَعُوا عَلَيْهِ مَسْأَلَتَهُ حَتّى يَفْرُغَ مِنْها، ثُمَّ رُدُّوا عَلَيْهِ بِوَقارٍ وَ لِيْنٍ امَّا بَذْلٍ يَسِيْرٍ أَوْ رَدٍّ جَمِيْلٍ فَانَّهُ قَدْ يَأْتِيْكُمْ مَنْ لَيْسَ بِانْسٍ وَ لا جانٍّ يَنْظُرُونَ كَيْفَ صَنِيْعُكُمْ فِيْما خَوَّلَكُمُ اللَّهُ تَعالى:
«هنگامى كه حاجتمندى از شما چيزى بخواهد گفتار او را قطع نكنيد تا تمام مقصود خويش را شرح دهد، سپس با وقار و ادب و ملايمت به او پاسخ بگوييد، يا چيزى كه در قدرت داريد در اختيارش بگذاريد و يا به طرز شايستهاى او را بازگردانيد؛ زيرا ممكن است سؤال كننده فرشتهاى باشد كه مأمور آزمايش شما است، تا ببيند در برابر نعمتهائى كه خداوند به شما ارزانى داشته چگونه عمل مىكنيد». «١»
***
٢- ارتباط جملههاى آخر با محتواى آيه
جملههاى كوتاهى كه در آخر آيات، معمولًا ذكر شده است و صفاتى از صفات خداوند را بيان مىكند، با مضمون همان آيات حتماً ارتباط دارد و با توجه