تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٧٦

تفسير:
تا مى‌توانيد سوگند نخوريد
چنان كه در شأن نزول خوانديم: دو آيه فوق ناظر به سوء استفاده از مسأله سوگند است، و مقدمه‌اى محسوب مى‌شود براى بحث آيات آينده، كه از «ايلاء» و سوگند در مورد ترك آميزش جنسى با همسران سخن مى‌گويد.
در نخستين آيه مى‌فرمايد: «خدا را در معرض سوگندهاى خود- براى ترك نيكى و تقوا و اصلاح در ميان مردم- قرار ندهيد و (بدانيد) خدا شنوا و دانا است» سخنان شما را مى‌شنود و از نيات شما آگاه است «وَ لا تَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِا يْمانِكُمْ أَنْ تَبَرُّوا وَ تَتَّقُوا وَ تُصْلِحُوا بَيْنَ النَّاسِ وَ اللَّهُ سَميعٌ عَليمٌ». «١»

ولى بعضى در تفسير آيه گفته‌اند: منظور اين است: خدا را در معرض سوگندهاى خود قرار ندهيد و براى اين كه نيكى كنيد و اصلاح پيشه سازيد و در ميان مردم اصلاح كنيد (سوگند ياد ننمائيد) كه خداوند دانا و شنوا است، يعنى حتى براى كارهاى نيك، اعم از كوچك و بزرگ، قسم ياد نكنيد، و نام خدا را كوچك ننماييد، و به اين ترتيب سوگند ياد كردن جز در مواردى كه هدف مهمى در كار باشد عملى نامطلوب است.
اين موضوع در احاديث زيادى نيز به چشم مى‌خورد، از جمله اين كه در حديثى امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد: وَ لاتَحْلِفُوا بِاللَّهِ صادِقِينَ وَ لا كاذِبِينَ فَإِنَّ اللَّهَ يَقُولُ وَ لاتَجْعَلُوا اللَّهَ عُرْضَةً لِا يْمانِكُمْ: «هيچ گاه سوگند به خدا ياد نكنيد چه راستگو باشيد، چه دروغگو، زيرا خداوند سبحان مى‌فرمايد: خدا را در معرض