دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤١٩ - ٥/ ١٢ مغيرة بن شعبه

٦٢٠٧. پيامبر خدا ٦: هامان اين امّت، مغيرة بن شعبه است.

٦٢٠٨. امام على ٧ خطاب به عمّار بن ياسر، هنگامى كه درباره مغيرة بن شعبه سخن به ميان آورد: اى عمّار! رهايش كن، كه او از دين بهره‌اى ندارد، مگر آنچه او را به دنيا نزديك ساخته باشد؛ و او خويش را به عمد، [درباره حقّانيت من يا معاويه‌] به شبهه انداخته است تا شبهه ها را بهانه‌اى براى لغزش‌هايش قرار دهد.

٦٢٠٩. الغارات به نقل از جُندَب بن عبد اللّه: نزد على ٧ از مغيرة بن شعبه و سرسختى‌اش در حمايت از معاويه سخن به ميان آمد. فرمود: «مگر مغيره كيست؟ اسلام آوردن وى، در پىِ هرزگى و خيانتى بود كه نسبت به گروهى از قومش كرد كه از جانب او آسوده خاطر بودند.

او به قوم خويش يورش بُرد و مرتكب آن اعمال شد. آن گاه گريخت و به عنوان پناهنده به اسلام، نزد پيامبر ٦ آمد [تا از دست قومش در امان بمانَد]. سوگند به خدا، از زمانى كه اسلام آورده، كسى از او فروتنى و افتادگى نديده است.

آگاه باشيد كه پيش از قيامت، از قبيله ثقيف، فرعون‌هايى خواهند بود كه از حق، كناره مى‌گيرند و آتش جنگ را برمى‌افروزند و از ستمكاران، پشتيبانى مى‌كنند.

آگاه باشيد! ثقيف، مردمى نيرنگبازند كه به هيچ پيمانى وفا نمى‌كنند و با عرب، چنان دشمنى مى‌ورزند كه گويى از آنان نيستند.

البتّه در بين آنان، گاه، فرد صالحى پيدا مى‌شود، از جمله: عروة بن مسعود و ابو عبيد بن مسعود (كه در منطقه قُسّ الناطف‌[١] در ساحل فرات شهيد شد). و البته فرد صالح در قبيله ثقيف، كمياب است».

٦٢١٠. شرح نهج البلاغة به نقل از ابو جعفر اسكافى: معاويه، گروهى از صحابيان و گروهى از تابعيان را براى جعل كردن احاديث زشت درباره على ٧ كه متضمّن طعن بر وى و برائت جستن از او بود گمارد و براى آنان مزدى مقرّر كرد كه موجب تشويق براى چنين كارى مى‌شد.

[١] قسّ الناطف، منطقه‌اى در نزديكى كوفه در كنار ساحل فرات است. جنگ ايرانيان و مسلمانان در زمان خلافت عمر، در اين منطقه واقع شد و ابو عبيد بن مسعود ثقفى، در جريان آن، كشته شد( تاج العروس: ج ٨ ص ٤١٥« قسس»).