دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٠٧ - ٥/ ٨ عبد الله بن زبير

رسيده، دست برنداريد، شمشير زياد [بن ابيه‌] را در بين شما به كار مى‌گيرم. آن گاه، مرا ناتوان و كُندْ تيغْ نخواهيد يافت.

به خدا سوگند، من همان كسى هستم كه بر سرزمين‌هاى شما يورش آوردم و نخستين كسى بودم كه در دوره اسلام با مردم اين سرزمين‌ها جنگيدم. آن گاه، ميان ثَعلبيّه‌[١] و كناره‌هاى فرات راندم؛ كسانى را كه خواستم، مجازات كردم و از كسانى كه خواستم، گذشت نمودم.

من، همان كسى هستم كه نهان داشتگان در سراپرده‌ها را ترساندم و اگر زنى فرزندش گريه مى‌كرد، او را جز با بردن نام من، نمى‌ترساند و ساكت نمى‌كرد!

اى اهالى عراق! از خدا بترسيد و بدانيد كه من ضحّاك بن قيس هستم.

٥/ ٨ عبد اللّه بن زبير

٦١٩٧. شرح نهج البلاغة: عبد اللّه، همان كسى است كه زبير را به جنگ [با على ٧‌] وا داشت و همان كسى است كه رفتن به بصره را براى عايشه خوب جلوه داد. او دشنام‌دهنده و بد دهان بود، با بنى هاشم، دشمنى مى‌نمود و على بن ابى طالب ٧ را لعن مى‌كرد و دشنام مى‌گفت.

٦١٩٨. شرح نهج البلاغة: عبد اللّه بن زبير با على ٧ دشمنى مى‌ورزيد و از وى بدگويى مى‌كرد و حرمت او را زير پا مى‌گذاشت.

عمر بن شُبَّه، ابن كلبى، واقدى و ديگر سيره‌نگاران، روايت كرده‌اند كه او در ايّامى كه ادّعاى خلافت مى‌كرد، چهل جمعه نماز خواند و در اين چهل روز، بر پيامبر ٦ درود نفرستاد، و خود گفت: مرا از ياد كردن نام او باز نداشت، جز آن كه نام او، زمينه‌اى براى فخرفروشى ديگران مى‌شد.

در روايت محمّد بن حبيب بغدادى و ابو عبيده مُعَمَّر بن مثنى آمده است كه‌

[١] ثعلبيّه: از منازل ميان مكّه و كوفه است. پيش از اين، روستايى آباد بود؛ امّا امروزه ويران شده است. ثعلبيّه، سه منزل از كوفه فاصله دارد و در بين شقوق و خزيميه قرار گرفته است( معجم البلدان: ج ٢ ص ٧٨).