نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٩٧ - يأجوج و مأجوج چه كسانى هستند

رسيد، آمده است كه جنگجويان در چين، جهان اسلام، روسيه و غرب اروپا به نام تاتار شناخته مى‌شدند كه در زبان چينى «تاتا» تلفظ مى‌شود.

ابن اثير (م. ٦٣٠ ه) نام تاتار را بر پيشينيان «چنگيزخان» اطلاق كرده است كه گونه پرجمعيتى از ترك بوده‌اند و جايگاه آنان در كوههاى طمغاچ در حوالى چين بوده است.[١]

جمعيتهاى چندى با نام تاتار در خطاى، هندوستان، چين و ماچين، و در ميان قرقيزها و در كلارا (بولندا) و باشقرد (مجريامگر) و در دشت قفچاق و در سرزمينهاى شمال پراكنده بوده‌اند و از گذشته تاكنون نام تاتار بر تمامى ملتهاى ترك اطلاق مى‌شده است.

به نظر مى‌رسد اقوامى كه از ريشه مغولى منشعب شده‌اند و داراى زبان مغولى هستند، خود را تاتار مى‌ناميده‌اند، اما پس از دوره چنگيزخان در مغولستان و آسياى ميانه «مغول» ناميده شدند و اين نامى است كه چنگيز آن را رسميت بخشيد. در منابع اسلامى اين نام به صورت «مغل» و «مُغُول» آمده است و بازماندگان مغول در افغانستان كه لغتشان را نيز تاكنون حفظ كرده‌اند، نام «مُغُل» را در مورد خود به كار مى‌برند.

تاتارها در خلال جنگهاى تيمور به صورت كوچ‌نشينان بيابانگرد ميان آماسيّه و قيساريّه (بندرى باستانى در فلسطين) مى‌زيستند و تعداد آنان بين ٣٠ تا ٤٠ هزار خانوار بوده است.[٢]

مدلول واژه تاتار به عنوان يك ملت كه به تركى سخن مى‌گفتند، در بستر رودخانه «ثولغا» از قازان‌[٣] تا آستراخان‌[٤] و شبه جزيره قرم و بخشى از سيبرى گسترش يافت؛ يعنى همان جايى كه قرآن كريم به عنوان پشت دو ديواره، حدود آن‌

[١] . بنگريد به: الكامل في التاريخ، ١٢/ ٣٦١( وقايع سال ٦١٧).

[٢] . بنگريد به: ظفرنامه، ٢/ ٥٠٢ به بعد؛ ابن عربشاه، ٢/ ٣٣٨ به بعد( به نقل از مفاهيم جغرافيه، ص ٢٨٥- ٢٨٦).

[٣] . پايتخت جمهورى خود مختار تاتارستان در شرق مسكو.

[٤] . شهر بندرى در مصبّ رود« ثولغا» به درياى خزر كه مغولها آن را بنا نهادند.