نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٢٥ - عرصههاى گوناگون قيامت

كه در روز قيامت به آنان اجازه داده مى‌شود سخن صواب گويند، ما اهل بيت هستيم كه خدايمان را ستايش مى‌كنيم، بر پيامبران درود مى‌فرستيم و شيعيانمان را شفاعت مى‌كنيم».

ثانياً، در قيامت صحنه‌هاى گوناگون و موقعيّتهاى مختلفى وجود دارد؛ مثلًا در آيه‌ «لا تَخْتَصِمُوا لَدَيَّ ...» خطاب خداوند به كافران معاند و در رأس آنان، شيطان است كه آنان را گمراه ساخته و در مقام انكار اغواى خويش مى‌گويد: «رَبَّنا ما أَطْغَيْتُهُ وَ لكِنْ كانَ فِي ضَلالٍ بَعِيدٍ»[١] و از طرفى كفّار نيز مى‌كوشند شيطان را مسئول گمراهى خويش بدانند و عذاب الهى را متوجّه وى سازند و در نتيجه در محضر خداوند مخاصمه‌اى ميان آنان رخ مى‌دهد؛ لذا خداوند مى‌فرمايد: «نزد من مخاصمه نكنيد: «لا تَخْتَصِمُوا لَدَيَّ» و مشكل خودتان را ميان خودتان مطرح كنيد». بنابراين ظاهر آيه نشان مى‌دهد كه خداوند آنان را از مطلق مخاصمه و مجادله نهى نكرده، بلكه از مجادله در محضر خودش نهى فرموده است.

نكته ديگر آنكه تخاصم ياد شده و نهى از آن در محضر خداوند، مربوط به مرحله پس از فراغت از حسابرسى اعمال و در مقام عذرخواهى است كه پس از اعتراف به گناه صورت مى‌گيرد، ولى مُهر شدن لبهاى مجرمان در زمان محاسبه و در حين انجام آن است كه مى‌كوشند گناهان خود را از اساس منكر شوند، ليكن در همين زمان، اعضايشان به سخن مى‌آيد و به اعمالشان اعتراف مى‌كنند. بنابراين در قيامت صحنه‌هاى مختلفى وجود دارد كه برخى از آنها عبارت است از:

١. دقّت در حسابرسى؛ در اين مرحله لبهاى ملحدان و منكران مُهر مى‌شود.

٢. پايان حسابرسى؛ در اين صحنه، دوزخيان با يكديگر منازعه مى‌كنند و هر يك ديگرى را در انجام گناه خود مقصّر مى‌داند.

٣. شفاعت اهل ايمان؛ كه همان سخن صواب آنان است.

گفتنى است كه هر يك از اين صحنه‌ها، ويژگى و جايگاه خاص خود را دارد.

[١] . ق/ ٢٧ و ٢٨.