نقد شبهات پيرامون قرآن كريم - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٤٢ - مسأله درگذشت عيسى عليه السلام

من دستور مى‌دهم يهودى و نصرانى را گردن مى‌زنند، سپس چشم مى‌دوزم مى‌بينم لبهاى او هيچ تكانى نمى‌خورند تا مى‌ميرد! گفتم مطلب آن گونه كه تو فهميده‌اى نيست. گفت پس مطلب چيست؟ گفتم: عيسى قبل از روز قيامت خواهد آمد، در آنجا هيچ يهودى و نصرانى نخواهد بود، جز آن كه پيش از مرگ وى به وى ايمان خواهند آورد، و او پشت سر مهدى نماز خواهد كرد. گفت: واى بر تو اين سخن چيست، از كجا آورده‌اى، گفتم: آن را محمدبن على بن حسين بن على بن ابى طالب عليهم السلام بر من روايت كرده است. گفت: به خدا آن را از چشمه‌اى زلال آورده‌اى.[١]

ابن منذر نيز مانند همين داستان را از شهر بن حوشب نقل كرده، كه در پايان حجاج مى‌گويد: از كجا گرفته‌اى؟ پاسخ مى‌دهد: از محمّدبن على (امام باقر عليه السلام)، حجاج مى‌گويد: آن را از معدنش گرفته‌اى، و در روايت ديگرى آمده كه منظور، محمدبن حنفيه است (نه امام باقر عليه السلام).[٢]

روايت ياد شده را بزرگان مفسرين نقل كرده‌اند. شيخ طوسى گويد: اين قول را ابن عباس و ابومالك و حسن و قتاده و ابن زيد گفته‌اند و طبرى نيز آن را برگزيده و گفته آيه مخصوص افرادى است كه در آن زمان مى‌زيسته‌اند[٣].

همين را على بن ابراهيم از ميان مفسّران ما به نقل از شهربن حوشب از محمّدبن حنفيّه نقل كرده و بلخى نيز مانند آن را روايت كرده است. اما زجّاج اين احتمال را ضعيف كرده و گفته كسانى كه تا زمان نزول عيسى از اهل كتب باقى مى‌مانند اندك‌اند، حال آن كه آيه ايمان همه اهل كتاب را مى‌رساند.[٤]

طبرسى نيز در مجمع البيان همين نظريه را دارد.[٥]

فخر رازى نيز حديث شهربن حوشب را نقل كرده بدين گونه كه گفت- وقتى اين را گفتم- حجاج برخاست و نشست و گفت: اين را از كه نقل مى‌كنى؟ گفتم: محمّدبن‌

[١] . تفسير قمى، ١/ ١٥٨.

[٢] . الدر المنثور، ٢/ ٧٣٤.

[٣] . ر. ك: تفسير طبرى ٦/ ١٦.

[٤] . تفسير تبيان، ٣/ ٣٨٦.

[٥] . مجمع البيان، ٣/ ١٣٧.