المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٢٩٥ - پارهاى از وجوه اختلاف بين اسم فاعل و صفت مشبهه
او: عاطفه.
مجرّدا: معطوف است به مضافا.
واو: عاطفه.
لا: ناهيه.
تجرر: مضارع مجزوم.
بها: جارّ و مجرور، متعلّق به « لا تجرر».
مع ال: مضاف و مضاف اليه، حال است از ضمير مجرورى در « بها ».
سما: لغتى است در « اسم » مفعول براى « لا تجرر»، موصوف.
من ال: جارّ و مجرور، متعلّق به « خلا ».
خلا: فعل ماضى، مفرد، مذكّر، صفت براى « سم ».
ترجمه
و نيز آنچه را كه متّصل است به صفت در حالى كه مضاف بوده يا مجرّد از آن باشد.
و بواسطه صفتى كه الف و لامدار است اسمى را كه از آن خالى است جرّ مده.
متن: «٤٧٣»
|
و من إضافة لتاليها و ما |
لم يخل فهو بالجواز وسما |
تجزيه و تركيب
واو: عاطفه.
من: حرف جارّ.
اضافة: مجرور به « من » ، متعلّق به « خلى » ، معطوف به « من ال».
لام: حرف جارّ.
تاليها: مضاف و مضاف اليه، مجرور به « لام » ، متعلّق به اضافة.
واو: عاطفه.
ما: شرطيّه، مبتداء.
لم يخل: فعل مضارع مجزوم، خبر براى « مبتداء ».
فاء: جوابيّه.
هو: مبتداء.